Δικηγορικό Γραφείο Ευγενίας Α. Φωτοπούλου
Βασιλίσσης Σοφίας 6 Αθήνα 106 74
Τηλέφωνο: 210 36 24 769, 211 7 80 80 80
210 30 09 019
Email: info@efotopoulou.gr

Διατροφή λόγω διακοπής της συμβίωσης ενόσω διαρκεί ο γάμος

Το άρθρο 1391 του Αστικού Κώδικα περιλαμβάνει τις διατάξεις και τις προϋποθέσεις που καθορίζουν κάτω από ποιες συνθήκες ο ένας σύζυγος οφείλει διατροφή στον άλλο. Σαφής προϋπόθεση είναι ο σύζυγος να έχει διακόψει την έγγαμη συμβίωση για εύλογη αιτία, και η διατροφή που του οφείλεται από τον άλλο, πρέπει να πληρώνεται σε χρήμα και να προκαταβάλλεται κάθε μήνα.

Όσον αφορά τη ρύθμιση του ποσού της διατροφής, αυτό αυξάνεται, μειώνεται η παύει να ισχύει ανάλογα με τις περιστάσεις της κάθε υπόθεσης. Οι ρυθμίσεις αυτές, οι οποίες αποτελούν συνέπειες της διακοπής της συμβίωσης, έχουν κυρίως προσωπικό χαρακτήρα, χωρίς να προβλέπεται και ο περιουσιακός χαρακτήρας τους αφού ως αντικείμενο έχουν υλικές σε χρήμα ή σε είδος παροχές. Ο σκοπός της συγκεκριμένης διάταξης συνίσταται στη ρύθμιση του ζητήματος της διατροφής των συζύγων στη διάρκεια διακοπής της συμβίωσης, καθόσον με την επέλευση της παύει η υποχρέωση συμβολής του κοινού οίκου, αφού η οικογένεια διαλύεται και συνεπώς δεν υπάρχουν έκτοτε οικογενειακές ανάγκες και γεννιέται η υποχρέωση διατροφής των συζύγων και των τέκνων, η οποία υποκαθιστά την υποχρέωση συνεισφοράς αλλά ανεξαρτητοποιείται από αυτήν αν και συνιστά την ίδια ειδικότερη υποχρέωση στη διάρκεια έγγαμης συμβίωσης. Κατά τους ορισμούς της ΑΚ 1391, η οφειλόμενη διατροφή αφορά το χρονικό διάστημα της διακοπής της έγγαμης συμβίωσης, η οποία (διακοπή) υπάρχει είτε με την άρση και των δύο στοιχείων που συνθέτουν αυτή, δηλαδή του στοιχείου της συνοίκησης και της διάθεσης για έγγαμη συμβίωση (κοινωνία βίου), είτε μόνο του τελευταίου και την εξακολούθηση της συστέγασης. Αντίθετα όταν δεν υπάρχει συστέγαση (συνοίκηση) αλλά παραμένει η προς συμβίωση διάθεση, τότε δεν οφείλεται διατροφή κατά τους ορισμούς της ΑΚ 1391, αλλά εξακολουθεί η κατά τους ορισμούς την ΑΚ 1389, 1390 υποχρέωση συμβολής στις οικογενειακές ανάγκες. Ως προς την διατροφή υποχρέωσης των συζύγων που απορρέει από την ΑΚ 1391, απαιτούνται τρεις προϋποθέσεις, οι οποίες είναι η ύπαρξη νόμιμου γάμου, η διακοπή της συμβίωσης και η απόρροια αυτών εξαιτίας εύλογης αιτίας. Η απορία του δικαιούχου ή ευπορία του υπόχρεου δε συνιστούν προϋποθέσεις της υποχρέωσης διατροφής λόγω διακοπής της συμβίωσης και κατ” ακολουθίαν η απορία του δικαιούχου δεν αποτελεί στοιχείο της σχετικής αγωγής, αλλά αρκεί η ύπαρξη συσχετισμού οικονομικών δυνάμεων μεταξύ των συζύγων, που να καθιστά τον υπόχρεο ισχυρότερο έναντι του άλλου. Βασική επίσης προϋπόθεση όπως προαναφέρθηκε για την διατροφή υποχρέωσης είναι η ύπαρξη νόμιμου γάμου, δηλαδή η ύπαρξη συζυγικής ιδιότητας, και η διακοπή αυτής βασισμένη σε εύλογη αιτία κατά την ΑΚ 1391. Εύλογη αιτία, για την οποία ο νομοθέτης δεν ορίζει κριτήρια προσδιορισμού της, αποτελεί οποιοδήποτε γεγονός που συνδέεται με το πρόσωπο του άλλου συζύγου ή και τρίτου που συναρτάται όμως έστω και εμμέσως με τη βούληση του άλλου συζύγου. Ως αποτέλεσμα, τηρουμένων των προαναφερθέντων προϋποθέσεων, δικαιούχος διατροφής κατά τη διάρκεια της διακοπής της συμβίωσης είναι τελικά ο σύζυγος ο οποίος, όπως κατά την διάρκεια της συμβίωσης και με βάση τις ανάγκες όπως διαμορφώθηκαν μετά την διακοπή της συμβίωσης, οφείλει τη μικρότερη συνεισφορά. Αν οι σύζυγοι είναι ίσης οικονομικής δύναμης και έχουν τις ίδιες ανάγκες σε αριθμητικό ποσό τότε κανένας δεν είναι δικαιούχος διατροφής. Ο δικαιούχος έχει δικαίωμα να απολαύσει κατά την διακοπή της συμβίωσης ό,τι θα απολάμβανε και κατά την διάρκεια της συμβίωσης από την μεγαλύτερη οικονομική (περιουσιακή και εισοδηματική) δύναμη του άλλου συζύγου, ανεξάρτητα από την απορία αυτού, και ναι μεν η εύλογη αιτία σε περίπτωση εγκατάλειψης από τον δικαιούχο είναι απαραίτητη προϋπόθεση για την υποχρεωτική για την υποχρεωτική χορήγηση διατροφής προς αυτόν, δεν είναι όμως απαραίτητη προϋπόθεση αν η διακοπή έγινε με εγκατάλειψη η αποπομπή του ενός συζύγου από τον υπόχρεο, καθώς στην προκειμένη περίπτωση ο άλλος σύζυγος δικαιούται πάλι πλήρη διατροφή. Το ίδιο ισχύει και στην περίπτωση διακοπής της συμβίωσης από τον υπόχρεο έστω και από εύλογη αιτία, εφόσον αυτή δεν είναι απότοκος υπαίτιας συμπεριφοράς του δικαιούχου. Συνεπώς, αυτός που μετέχει, με βάση την οικονομική δυνατότητα του, στα βάρη του γάμου με ποσό μικρότερο από το ποσό συμμετοχής του άλλου συζύγου, θα δικαιούται, σε περίπτωση διακοπής της συμβίωσης, διατροφή από τον τελευταίο, αφού και κατά τη διάρκεια του γάμου απολάμβανε αυτός μέρος από τα εισοδήματα του άλλου. Για την εξεύρεση του σχετικού ποσού, που είναι το ίδιο με αυτό στο οποίο υπήρχε δικαίωμα του ενός κατά την διάρκεια της συμβίωσης, αφού ο νομοθέτης δεν τάσσει διάφορα προσδιοριστικά στοιχεία, πρέπει πρώτα να βρεθεί το ποσό κατά το οποίο αυτός συμμετείχε στα εισοδήματα του άλλου. Έτσι πρέπει να προσδιοριστεί το ποσό το οποίο κατά την διάρκεια της συμβίωσης κάλυπτε τις ανάγκες της οικογένειας και το ποσό συμμετοχής καθενός από τους συζύγους σ” αυτό ανάλογα με τα εισοδήματα του καθενός, αφού υπολογιστεί και η προσωπική εργασία μέσα στο σπίτι. Η εκτίμηση των οικονομικών δυνατοτήτων του κάθε συζύγου πρέπει να γίνεται, όπως και στην περίπτωση της έγγαμης συμβίωσης, με κρίσιμο όμως χρόνο, τον χρόνο άσκησης της διατροφικής αγωγής .Για τον υπολογισμό της ανάλογης συμβολής του καθενός συζύγου θα ληφθούν υπόψη, ισότιμα, εκτός από τα οποιαδήποτε πηγή, νόμιμη ή όχι, εισοδήματα, η προσοδοφόρος, η απρόσοδη περιουσία, το κεφάλαιο, έντοκο η άτοκο, και η προσωπική εργασία του ενός ή και των δύο στον συζυγικό οίκο. Όσον αφορά τον τρόπο υπολογισμού της διατροφής, μετά τον προσδιορισμό του ποσού των αναγκών της οικογένειας, πρέπει να διαιρεθεί αυτό στα δύο, έτσι ώστε το μισό να περιέρχεται στον καθένα από τους δύο συζύγους. Από το μισό θα αφαιρεθεί η συνεισφορά αυτού που έχει μικρότερη συμμετοχή και μετά το ποσό συμμετοχής του στην διατροφή των τέκνων που τυχόν υπάρχουν και το υπόλοιπο που μένει είναι το ποσό που απολάμβανε ο σύζυγος από το μεγαλύτεο εισόδημα του άλλου συζύγου.

Βασίλης Γιάκης, London LL.B.

ΑΦΗΣΤΕ ΕΝΑ ΣΧΟΛΙΟ

Το email σας δεν θα δημοσιευτεί