Δικηγορικό Γραφείο Ευγενίας Α. Φωτοπούλου
Βασιλίσσης Σοφίας 6 Αθήνα 106 74
Τηλέφωνο: 210 36 24 769, 211 7 80 80 80
210 30 09 019
Email: info@efotopoulou.gr

Προϋποθέσεις του νόμου αναφορικά με το αναγκαίο περιεχόμενο της κλήσης της ένορκης βεβαίωσης πριν και μετά την ισχύ του νόμου 4335/2015. Κρίσιμος χρόνος για το περιεχόμενο της κλήσης είναι η επίδοσή της ανεξάρτητα από τον χρόνο που ασκήθηκε η αγωγή (ΜΠΡΑΘ 1318/2016 ΤΝΠ Νόμος)

Με το άρθρο 1, άρθρο δεύτερο του Ν. 4335/2015 («Εφαρμοστέα μέτρα ν. 4334/2015: Τροποποιήσεις ΚΠολΔ/Πιστωτικά ιδρύματα κ.λπ.» – ΦΕΚ Α’ 37/23.07.2015) προστέθηκαν οι νέες διατάξεις των άρθρων 421 – 424 ΚΠολΔ, με τις οποίες επήλθαν εκτεταμένες μεταβολές στο δίκαιο των ένορκων βεβαιώσεων. Συγκεκριμένα, οι παραπάνω διατάξεις, σε συνδυασμό με τις διατάξεις των άρθρων 237 και 591 ΚΠολΔ, όπως οι τελευταίες τροποποιήθηκαν, αντί­στοιχα, με το άρθρο 1, άρθρο δεύτερο § 2 ν. 4335/2015 και το άρθρο 1, άρθρο τέταρτο του ίδιου νόμου, προ­βλέπουν τους εξής όρους του υποστατού/παραδεκτού της ένορκης βεβαίωσης: (α) κλήτευση του αντιδίκου με επιμέλεια του διαδίκου που επισπεύδει την λήψη ένορ­κης βεβαίωσης, (β) τήρηση προθεσμίας κλήτευσης δύο εργάσιμων ημερών πριν την προσδιορισμένη από τον επισπεύδοντα διάδικο ημερομηνία λήψης της ένορκης βεβαίωσης, (γ) πλήρες περιεχόμενο κλήσης σύμφωνα με το άρθρο 422 § 1 ΚΠολΔ, το οποίο να διαλαμβά­νει την ημερομηνία και ώρα λήψης, το ονοματεπώνυμο και τη διεύθυνση του συμβολαιογράφου ή αναφορά στον ειρηνοδίκη ενώπιον του οποίου θα λάβει χώρα, την αγωγή (ή ένδικο βοήθημα ή μέσο), που αφορά η βεβαίωση, το ονοματεπώνυμο, το επάγγελμα και τη διεύθυνση της κατοικίας του μάρτυρα, (δ) λήψη μέχρι πέντε τον αριθμό ένορκων βεβαιώσεων ενώπιον (του­λάχιστον λειτουργικά) αρμόδιου οργάνου (ειρηνοδίκη ή συμβολαιογράφου), (ε) ιδιότητα μάρτυρα (τρίτο πρό­σωπο ως προς τους διαδίκους, ικανό και μη εξαιρεθέν), (στ) ορκοδοσία και (ζ) εμπρόθεσμη υποβολή της βεβαίωσης με τις προτάσεις.

Ειδικά, αναφορικά με το κατά νόμο αναγκαίο περιε­χόμενο της κλήσης, η νέα νομοθετική ρύθμιση απαι­τεί τα όσα προβλέπονταν και υπό το προηγούμενο δίκαιο (ήτοι την ημερομηνία και ώρα λήψης, καθώς και το όνομα του συμβολαιογράφου ή το ειρηνοδικείο – ΑΠ 1589/1995, ΕλλΔνη 1998. 624, ΑΠ 559/1983, ΕΕΝ 1984. 110), με μία σημαντική όμως διαφοροποίηση, δηλαδή την καθιέρωση υποχρέωσης γνωστοποίησης και των στοιχείων του μάρτυρα (ονοματεπώνυμο, επάγγελμα και διεύθυνση κατοικίας), η οποία δεν ήταν απαραί­τητη σύμφωνα με το προϊσχύον δίκαιο (ΑΠ 1901/2009, ΕφΑΔ 2010. 445, ΑΠ 197/2000, ΕλλΔνη 2000. 1311, ΑΠ 120/1992, ΕΕργΔ 1993. 1079, ΕφΛαρ 20/2012, ΕφΛαρ 193/2005, ΕφΘεσ 2019/2005, ΝΟΜΟΣ). Αν δεν πληρούται κάποιος από τους ανωτέρω όρους (ή δεν αναφέρονται στην κλήση τα λοιπά στοιχεία του άρθρου 118 ΚΠολΔ), η ένορκη βεβαίωση είναι ανυπόστατη (στην περίπτωση ζ’ απαράδεκτη) σύμφωνα με τη διάταξη του άρθρου 424 ΚΠολΔ και δεν λαμβάνεται υπ’ όψιν ούτε καν για τη συναγωγή δικαστικών τεκμηρίων [βλ. υπό το προηγούμενο νομοθετικό καθεστώς ΟλομΑΠ 20/2004, ΕλλΔνη 2004. 132, ΟλομΑΠ 167/2003, ΝοΒ 2004. 1169, ΑΠ 1237/2013, ΑΠ 381/2010, ΝΟΜΟΣ, ΑΠ 1707/2009, ΕφΑΔ 2010, 356, ΑΠ 1408/2003, ΝοΒ 2004. 572, ΑΠ 15/2003, ΝοΒ 2004.1169 (πάγ. νμλγ.), βλ. επί­σης Π. Γιαννόπουλο, Οι ένορκες βεβαιώσεις ως αποδει­κτικό μέσο στην πολιτική δίκη, 2005, σ. 146επ, τον ίδιο, γνμδ, Αρμ 2015. 354επ, 355, όπου στη σημ. 2 και περαι­τέρω παραπομπές στη θεωρία]. Οι νέες διατάξεις για τις ένορκες βεβαιώσεις δεν υπάγονται σε ειδική μεταβα­τική διάταξη του σχετικού άρθρου ένατου ν. 4335/3015.

Από τη γενική αρχή του διαχρονικού δικαίου που έχει εισαγάγει η διάταξη του άρθρου 21 εδ. β` ΕισΝΚΠολΔ (ΑΠ 1054/1974, ΝοΒ 1975. 622), σύμφωνα με την οποία «διαδικαστικές πράξεις απόδειξης που έγιναν κατά τις διατάξεις του δικαίου που ίσχυε πριν από την εισαγωγή του ΚΠολΔ, κρίνονται κατά το δίκαιο αυτό», συνάγεται ότι διαδικαστικές πράξεις περί απόδειξης (π.χ. κλήσεις για ένορκες βεβαιώσεις και ένορκες βεβαιώσεις), που πραγματοποιήθηκαν πριν από την εν γένει ισχύ του νέου δικαίου (άρθρο 1 άρθρο ένατο § 4 ν. 4335/2015), δηλαδή πριν από την 1.1.2016, διέπονται από το προη­γούμενο νομοθετικό καθεστώς, ενώ όσες πραγματο­ποιούνται μετά την 1.1.2016 διέπονται από τις ρυθ­μίσεις του ν. 4335/2015, ακόμη και αν οι σχετικές αγω­γές, ένδικα βοηθήματα ή ένδικα μέσα ασκήθηκαν πριν από την 1.1.2016. Η ερμηνεία αυτή βρίσκει επαρκές έρεισμα στη διατύπωση του άρθρου 1 άρθρου ενάτου § 1 ν. 4335/ 2015, σύμφωνα με την οποία τα άρθρα 237, 238 ΚΠολΔ και μόνον εφαρμόζονται στις αγω­γές που ασκούνται μετά την 1.1.2016. Ως εκ τούτου, η κλήση για τη λήψη ένορκης βεβαίωσης που επιδίδεται μετά την 1.1.2016 πρέπει να περιέχει τα στοιχεία του άρθρου 422 ΚΠολΔ, έστω και αν λαμβάνεται στο πλαί­σιο αγωγής που είχε ασκηθεί πριν την 1.1.2016 (πρβλ. Π. Γιαννόπουλο/Χ.Τριανταφυλλίδη, Οι τροποποιήσεις του ν. 4335/2015 στον Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας στο πεδίο του δικαίου της απόδειξης, ΕλλΔνη 2016. 665 – άλλως X. Απαλαγάκη, Συστηματική παρουσίαση των βασικών τροποποιήσεων του ΚΠολΔ από το ν. 4335/2015, ο. 34, η οποία υποστηρίζει ότι οι νέες ρυθ­μίσεις ως προς τις ένορκες βεβαιώσεις εφαρμόζονται μόνον για όσες αγωγές ασκηθούν μετά την 1.1.2016). Αντιθέτως, οι επιδοθείσες πριν από την 1.1.2016 κλήσεις για ένορκες βεβαιώσεις, ως ειδικότερες διαδικαστικές πράξεις περί απόδειξης, κρίνονται ως προς τη νομιμότητά τους με βάση το προϊσχύον του ν. 4335/2015 νομο­θετικό καθεστώς, ακόμη και στην περίπτωση εκείνη που η ένορκη βεβαίωση ελήφθη μετά την 1.1.2016. Αντίθετη ερμηνευτική εκδοχή, σύμφωνα με την οποία η νομιμό­τητα της επιδοθείσας πριν από την 1.1.2016 κλήσης για ένορκη βεβαίωση, θα κριθεί αδιακρίτως σύμφωνα με τις διατάξεις του ν. 4335/2015, εφόσον η ένορκη βεβαίωση λήφθηκε μετά την 1.1.2016 (πρβλ. Β. Χατζηϊωάννου, σχόλιο στην ΑΠ 638/2015, ΝοΒ 2015. 2259), δεν μπορεί να γίνει δεκτή, καθώς, στην περίπτωση κατά την οποία η κλήση δεν περιέχει τα αναγκαία στοιχεία του νέου άρθρου 422 ΚΠολΔ, αποστερεί ανεπιεικώς τον διάδικο από το αποδεικτικό μέσο της ένορκης βεβαίωσης, αν και κατά τον χρόνο επίδοσης της κλήσης δεν ίσχυαν οι διατάξεις του ν. 4335/2016, αλλά του παλαιού ΚΠολΔ (άρθ. 270 § 2 εδ. γ` και δ`), επεκτείνοντας ανεπίτρεπτα την κανονιστική εμβέλεια των νέων διατάξεων και προ της 1.1.2016 και παραβλέποντας ότι οι ιδιαίτερες διαδικαστικές πράξεις περί απόδειξης ρυθμίζονται από τις διατάξεις του νόμου του ισχύοντος κατά τον χρόνο διε­νέργειας αυτών (ΑΠ 811/1974, ΝοΒ 1975. 339).

Μπενάκη Βικεντία – Άννα

Δικηγόρος Αθηνών

Μ.Δ.Ε. Φιλοσοφίας Δικαίου Νομικής Αθηνών

info@efotopoulou.gr

ΑΦΗΣΤΕ ΕΝΑ ΣΧΟΛΙΟ

Το email σας δεν θα δημοσιευτεί