Δικαιούχοι άσκησης του δικαιώματος ιδιόχρησης (καταγγελία λόγω ιδιόχρησης) σε ακίνητο για το οποίο έχει συναφθεί επαγγελματική μίσθωση βάσει του Π.Δ. 34/1995 – Ειδικότερα ο ψιλός κύριος και ο επικαρπωτής του μισθίου
Σύμφωνα με το άρθρο 16 του Π.Δ. 34/1995, όπως έχει τροποποιηθεί και ισχύει για τις επαγγελματικές μισθώσεις που έχουν συναφθεί μέχρι τις 27-02-2014 (αφού με το άρθρο 13 παρ.1 του Ν.4242/2014 – ΦΕΚ Α 50/28.2.2014 προβλέφθηκαν νέες ρυθμίσεις για τις επαγγελματικές μισθώσεις που από την έναρξη ισχύος του νόμου αυτού), ο εκμισθωτής έχει το προσωποπαγές δικαίωμα καταγγελίας της επαγγελματικής αυτής μίσθωσης για ιδιόχρηση, ασκούμενο μόνο υπέρ συγκεκριμένων και περιοριστικά καθοριζόμενων στο νόμο προσώπων.
Συγκεκριμένα το άρθρο 16 του Π.Δ. 34/1995 προβλέπει:
«1. Ο εκμισθωτής μπορεί μετά τη λήξη του συμβατικού χρόνου της μίσθωσης, και σε κάθε
περίπτωση όχι προτού περάσουν δεκαοκτώ (18) μήνες ([ή ως προς τις μισθώσεις του άρθρου 2 του παρόντος εννέα (9) μήνες] από την έναρξη της μίσθωσης, να καταγγείλει τη μίσθωση για την άσκηση στο μίσθιο των δραστηριοτήτων του άρθρου 1 περιπτώσεις α` εως γ` ή, ως προς τις μισθώσεις του άρθρου 2, των δραστηριοτήτων κατά το άρθρο αυτό από τον ίδιο, τον κύριο, τα τέκνα ή σύζυγο τους (ιδιόχρηση)».
- Παραίτηση από το δικαίωμα καταγγελίας για το λόγο αυτό επιτρέπεται.
- Προϋπόθεση της καταγγελίας είναι η πρόθεση και η δυνατότητα ιδιόχρησης, καθώς και η άσκηση επί τριάντα μήνες του επαγγέλματος του εμπόρου ή δραστηριότητας που προστατεύεται από το παρόν».
Από μόνο το γράμμα της ως άνω διάταξης προκύπτει ότι η ιδιόχρηση, δηλαδή η έναρξη νέας επιχειρηματικής ή επαγγελματικής δραστηριότητας στο μίσθιο (κατά τον Αρχανιωτάκη Γεωργ., Η επαγγελματική μίσθωση, τόμος ΙΙ, παρ. 25 ΙΙΙ 2α, σελ. 294) μπορεί να λάβει χώρα όχι μόνο από τον εκμισθωτή, αλλά και από τρίτα πρόσωπα (σε σχέση με τη μίσθωση) υπέρ των οποίων γίνεται η καταγγελία του ως άνω άρθρου 16.
Έτσι, δικαιούχος της ιδιόχρησης είναι εκτός από τον εκμισθωτή και τον τυχόν συνεκμισθωτή, ο κύριος του ακινήτου καθώς και τα τέκνα των δύο ως άνω (εκμισθωτή ή κυρίου), αλλά και ο σύζυγος του εκμισθωτή ή του κυρίου ή των τέκνων. Ειδικότερα, γίνεται δεκτό, ότι στην έννοια του «κυρίου» εμπίπτει και ο ψιλός κύριος, ως έννοια γένους έχοντας την εξουσία διάθεσης του μισθίου. Επίσης, γίνεται ερμηνευτικά δεκτό (τελολογική διαστολή του όρου «κύριος») (βλ. ΕφΑθ 4813/1991).
Τέλος, να σημειωθεί ότι βάσει του άρθρου 27 παρ. 2 του ίδιου Π.Δ. «Σε περίπτωση που η καταγγελία κατά τα άρθρα 16 έως 17 και 23 παρ.1 γίνεται υπέρ του κυρίου, των τέκνων ή συζύγου τους, απαιτείται συναίνεση του κυρίου. Η συναίνεση αυτή δίνεται εγγράφως και επιδίδεται στο μισθωτή».
Θεώνη Κάδρα, Δικηγόρος
e-mail: info@efotopoulou.gr