Έννομο συμφέρον μετόχων για αγωγή αποζημίωσης κατά 105-106 ΕισΝΑΚ

Σε άσκηση αγωγής αποζημιώσεως νομιμοποιείται ενεργητικώς ο δικαιούχος της αποζημίωσης. Έννομο συμφέρον προς άσκηση της αγωγής αποζημίωσης έχει ο αμέσως προσβληθείς ή ζημιωθείς καθώς και εκείνος ο οποίος προσβλήθηκε ευθέως στα προστατευόμενα συμφέροντά του από παράνομη πράξη ή παράλειψη. Δηλαδή α) ο φορέας του δικαιώματος ή του εννόμου αγαθού που προσεβλήθη άμεσα δια της αδικοπραξίας και β) αυτός που προσεβλήθη άμεσα στα προστατευόμενα συμφέροντά του (Ν. Σοιλεντάκης, Η αγωγή στη διοικητική δικονομία, 2004, 289). Το έννομο συμφέρον αναγνωρίζεται από το δίκαιο ότι είναι άξιο και έχει ανάγκη έννομης προστασίας, όταν είναι προσωπικό, άμεσο και παρόν. Προσωπικό είναι το συμφέρον που συνδέεται προς τον ασκούντα το ένδικο βοήθημα με ένα δεσμό ιδιαίτερο, που το ξεχωρίζει από το γενικό συμφέρον. Το έννομο συμφέρον είναι άμεσο όταν ανήκει απευθείας στον ασκούντα το ένδικο βοήθημα και όχι σε τρίτο πρόσωπο. Τέλος, το έννομο συμφέρον είναι παρόν (ενεστώς), όταν είναι υπαρκτό κατά τον χρόνο ασκήσεως του ένδικου βοηθήματος και διατηρείται κατά την άσκηση του ενδίκου βοηθήματος και κατά τη συζήτηση της υπόθεσης (Δαγτόγλου, Διοικητικό Δικονομικό Δίκαιο, 2011, σελ. 496επ.). Νομολογιακά έχει κριθεί ότι το έννομο συμφέρον είναι προσωπικό, άμεσο και παρόν στην περίπτωση μετόχων, χωρίς να παίζει καθοριστικό ρόλο το ποσοστό συμμετοχής του στο μετοχικό κεφάλαιο (ΣτΕ 299/2006, σκ. 5, ΤΝΠ ΝΟΜΟΣ). Μάλιστα έχει κριθεί ότι έχει έννομο συμφέρον υπό την ιδιότητα του μετόχου πιστωτικού ιδρύματος, του οποίου του ανακλήθηκε η άδεια, αλληλοβοηθητικό σωματείο που έχει ως καταστατικό σκοπό τη χορήγηση εφάπαξ βοηθημάτων στους ασφαλισμένους του και οι δε πόροι του προέρχονται από τις εισφορές των μελών του και από προσόδους από την περιουσία του Ταμείου, μεταξύ των οποίων μερίσματα μετοχών. Η ιδιότητα του μετόχου, η αξία των οποίων εκμηδενίσθηκε λόγω της ανάκλησης της άδειας λειτουργίας του πιστωτικού ιδρύματος, το γεγονός ότι η περιουσία που παρέμεινε στο υπό εκκαθάριση πιστωτικό ίδρυμα είναι σημαντικά μειωμένη και ανεπαρκής να ικανοποιήσει τους λοιπούς πιστωτές και τις εργασίες της ειδικής εκκαθάρισης, με αποτέλεσμα η κατοχή των μετοχών να μην είναι ικανή να επιφέρει κανένα αντάλλαγμα, είναι ικανή κατά τη νομολογία του ΣτΕ για να θεμελιώσει έννομο συμφέρον άμεσο, ενεστώς και προσωπικό. (ΣτΕ 3616/2014, 3014/2014, 3013/2014, 4311/1997 7μ, 299/2006 βλ. και ΕΔΔΑ απόφαση Olczak κατά Πολωνίας της 7-11-2002 σκ.57-62).

Ελένη Κλουκινιώτη

info@efotopoulou.gr