Επιτρεπτή η διευκρίνιση από τον ενάγοντα το πρώτον με τις προτάσεις του ότι η επίδικη σύμβαση συνήφθη με άμεσο αντιπρόσωπο του εναγομένου
Κατ’ επανάληψη έχει κριθεί νομολογιακά[1] ότι η αγωγή, η οποία δεν προσδιορίζει αν η επίδικη σύμβαση καταρτίστηκε με τον εναγόμενο αυτοπροσώπως ή με άμεσο αντιπρόσωπο αυτού, δε στερείται αναγκαίου για την πληρότητά της στοιχείου, αφού σε καθεμία αντίστοιχη περίπτωση τα αποτελέσματα της συμβάσεως επέρχονται αμέσως στο πρόσωπο του αντιπροσωπευόμενου εναγομένου. Απόρροια δε τούτου είναι ότι μεταγενέστερος ισχυρισμός του ενάγοντος, ότι η σύναψη της σύμβασης έγινε με κατονομαζόμενο τρίτο πρόσωπο ως άμεσο αντιπρόσωπο του εναγομένου και μέσα στα όρια της αντιπροσωπεύσεως, δε συνιστά ανεπίτρεπτη μεταβολή της βάσης της αγωγής αλλά διευκρίνιση αυτής, και γι’ αυτό παραδεκτά προτείνεται έως την πρώτη πρωτοβάθμια συζήτηση της αγωγής, προτεινόμενος δε έτσι θεωρείται ως εξαρχής περιεχόμενος στην αγωγή.
Χαρακτηριστικές είναι, επί του προκειμένου, οι παραδοχές της υπ’ αριθμ. 714/1988 αποφάσεως του Ακυρωτικού μας Δικαστηρίου[2]: «Δεν επέρχεται μεν καμιά παραλλαγή στην ταυτότητα και τις έννομες συνέπειες ορισμένης συμβάσεως, που καταρτίστηκε μεταξύ δύο συγκεκριμένων προσώπων, από το γεγονός ότι κατά την κατάρτιση αυτής οι συμβαλλόμενοι έδρασαν αυτοπροσώπως ή μέσω τρίτου προσώπου που ενήργησε στο όνομα των (αντιπροσωπευομένων), αφού και στη δευτέρα περίπτωση, κατά την οποία αυτός που κάνει τη δήλωση έχει την προς αντιπροσώπευση εξουσία και κινείται μέσα στα όρια αυτής, η σύμβαση ενεργεί αμέσως υπέρ και κατά του αντιπροσωπευομένου, στο πρόσωπο του οποίου παράγονται ευθέως τα δικαιώματα και οι υποχρεώσεις που απορρέουν από αυτή. Από αυτό όμως δεν έπεται ότι επί αγωγής, που στηρίζεται σε ορισμένη σύμβαση και η οποία φέρεται ότι καταρτίστηκε μεταξύ των διαδίκων αυτοπροσώπως, το δικαστήριο μπορεί να λάβει υπόψη οίκοθεν από τις αποδείξεις ότι αυτή καταρτίστηκε μεταξύ άλλων συγκεκριμένων προσώπων, που ενήργησαν ως άμεσοι αντιπρόσωποί τους, χωρίς προηγούμενη διευκρίνιση και συμπλήρωση κατά τούτο του δικογράφου της αγωγής, η οποία μπορεί να γίνει παραδεκτώς κατά το άρθρο 224 του ΚΠολΔ από τον ενάγοντα μόνο μέχρι την πρώτη συζήτηση αυτής ενώπιον του πρωτοβαθμίου δικαστηρίου, χωρίς από αυτό να επέρχεται ανεπίτρεπτη μεταβολή της βάσεως της αγωγής. Καθόσον έτσι μόνο θα μπορέσει και ο εναγόμενος, αμυνόμενος κατά της αγωγής, να προβάλλει τυχόν υπάρχουσες ενστάσεις του κατά του κύρους της πληρεξουσιότητας του με την ανωτέρω διευκρίνιση προβληθέντος ως αντιπροσώπου του».
Εκ των ως άνω συνάγεται, εξ αντιδιαστολής, ότι αν ο σχετικός ισχυρισμός του ενάγοντος δεν περιληφθεί στις προτάσεις του που κατατίθενται ενώπιον του πρωτοβάθμιου δικαστηρίου ή δεν προταθεί δια προφορικής δηλώσεώς του που καταχωρίζεται στα πρακτικά (224 ΚΠολΔ), απαραδέκτως και πλημμελώς γίνεται δεκτό οίκοθεν από το επιληφθέν δικαστήριο ότι η σύναψη της σύμβασης έγινε με άμεσο αντιπρόσωπο του εναγομένου.
Εμμανουέλα Μανωλιδάκη, δικηγόρος
info@efotopoulou.gr
[1] Βλ. ΕφΛαρ 198/2011, ΤΝΠ ΝΟΜΟΣ, ΑΠ 1802/2007, Δνη 49, σελ. 145, ΑΠ 768/2004, ΤΝΠ ΝΟΜΟΣ, ΑΠ 755/1990, Δνη 32, σελ. 774, ΑΠ 714/1988, ΕΕΝ 1989, σελ. 375, ΑΠ 1049/1976, Δνη 18, σελ. 417, ΑΠ 327/1975, ΝοΒ 23, σελ. 1141, ΑΠ 282/1973, ΝοΒ 21, σελ. 1104, ΕφΑθ 257/1971, Αρμ 25, σελ. 503, καθώς και Β. Α Βαθρακοκοίλη, ΕρΝομΑΚ, Ερμηνεία – Νομολογία Αστικού Κώδικα (κατ’ άρθρο), Τόμος Α΄, Γενικές Αρχές, Άρθρα 1-286, Αθήνα 2001, σελ. 885 (υπό άρθρο 211), Β. Α Βαθρακοκοίλη, Κώδικας Πολιτικής Δικονομίας, Ερμηνευτική – Νομολογιακή Ανάλυση (κατ’ άρθρο), Τόμος Β΄, Άρθρα 221-477, Αθήνα 1994, σελ. 70 (υπό άρθρο 224).
[2] Βλ. ΑΠ 714/1988, ΕΕΝ 1989, σελ. 375.