Αποδεικτική δύναμη ιδιωτικού εγγράφου κατ’ άρθ. 443 ΚΠολΔ – Στοιχεία έγκυρης υπογραφής
Σύμφωνα με το άρθ. 443 ΚΠολΔ, για να έχει αποδεικτική δύναμη ένα ιδιωτικό έγγραφο πρέπει να έχει την ιδιόχειρη υπογραφή του εκδότη, ως εκδότης δε, κατά την έννοια του άρθρου αυτού, θεωρείται εκείνος, ο οποίος αναλαμβάνει υποχρέωση από το έγγραφο και όχι εκείνος που αντλεί δικαιώματα από αυτό. Δεν εξετάζεται ποιος έγραψε αλλά ποιος υπέγραψε το έγγραφο. Η υπογραφή σύγκειται κατ’ αρχήν από το πλήρες όνομα του υπογράφοντος, δηλαδή του κυρίου ονόματος και του επωνύμου (βλ. ΕφΠατρ 143/2008 ΕπισκΕΔ 2008, σελ. 571, ΕφΑθ 4587/1977 Αρμ 1978, σελ. 68), όχι όμως και του πατρωνύμου ή του πατρωνύμου, πρέπει, δε, να τίθεται στο τέλος του εγγράφου, ώστε να καλύπτει ολόκληρο το περιεχόμενό του και να γίνεται με δική του γραφική ενέργεια, ίνα αποδίδεται ο ατομικός του χαρακτήρας. Πρέπει, δε, να γίνει δεκτό ότι πληροί τις προϋποθέσεις του νόμου κατά τις περιστάσεις, με βάση, δηλαδή, κάθε συγκεκριμένη περίπτωση, η θέση αντί της υπογραφής υπό την προρρηθείσα σύνθεση, του ψευδωνύμου, υπό το οποίο είναι γνωστός ο εκδότης του εγγράφου στο ευρύ κοινό ή στον κύκλο της επαγγελματικής δραστηριότητάς του ή η μονογραφή εφόσον αυτή αποτελεί τακτική υπογραφή του εκδότη και δεν γεννάται καμία αμφιβολία για την ταυτότητα αυτού. Προσέτι, επαρκής κρίνεται και η υπογραφή με υποκοριστικό όνομα και συνθηματικό όνομα, αν τούτο δικαιολογείται από το δεσμό των προσώπων και εφόσον ομοίως δεν υφίσταται αμφιβολία ως προς την ταυτότητα αυτού που υπογράφει, ενώ επιτρεπτή κρίνεται και ενδεχόμενη σύντμηση, αρκεί και σε αυτήν την περίπτωση να καθίσταται δυνατή η διάγνωση της ταυτότητας του εκδότη (βλ. Βασ. Βαθρακοκοίλης, Κώδικας Πολιτικής Δικονομίας, Ερμηνευτική – Νομολογιακή Ανάλυση, Τόμος Β΄, σελ. 916-917).
Περαιτέρω, δυνάμει της προαναφερόμενης διάταξης του άρθ. 443 ΚΠολΔ, και προς διευκόλυνση των προσώπων που δεν γνωρίζουν γραφή ή αδυνατούν για οποιονδήποτε λόγο (π.χ. σωματική αναπηρία), παρέχεται η δυνατότητα της θέσης στο έγγραφο αντί για υπογραφή ενός σημείου (σημαδιού) από τον εκδότη, με επικύρωση αυτού, ωστόσο, από συμβολαιογράφο ή άλλη δημόσια αρχή, δια της οποίας να βεβαιώνεται ότι το σημάδι αυτό έχει τεθεί αντί για την υπογραφή και ότι ο εκδότης δήλωσε ότι δεν μπορεί να υπογράψει. Ούτως, έχει κριθεί ότι αρκεί στις περιπτώσεις αυτές, η με το σημείο του σταυρού υπογραφή ή άλλου σημείου. Σημειωτέον ότι η αλήθεια ή μη της δήλωσης περί αδυναμίας υπογραφής δεν ασκεί έννομη επιρροή, αλλά αρκεί η γι’ αυτή δήλωση του εκδότη του εγγράφου, ενώ η αδυναμία πρέπει να υφίσταται κατά το χρόνο θέσης του σημείου, η οποία δέον να συμπίπτει με την ως άνω επικύρωση, προκειμένου να διασφαλίζεται η γνησιότητα του εγγράφου (βλ. Βασ. Βαθρακοκοίλης, Κώδικας Πολιτικής Δικονομίας, Ερμηνευτική – Νομολογιακή Ανάλυση, Τόμος Β΄, σελ. 917-918, ΜΠρΛαμ 90/2018 – Τ.Ν.Π. ΝΟΜΟΣ).
Αγγελική Πολυδώρου, δικηγόρος
email: info@efotopoulou.gr