Απόρριψη αγωγής λόγω αοριστίας και επανέγερση αυτής εντός 6μήνου από την τελεσιδικία της απορριπτικής απόφασης (AK 263)
Κατά τα άρθρα 261 και 263 ΑΚ, την παραγραφή διακόπτει η έγερση της αγωγής. Η παραγραφή που διακόπηκε με τον τρόπο αυτό αρχίζει και πάλι από την τελευταία διαδικαστική πράξη των διαδίκων ή του δικαστηρίου. Κάθε παραγραφή που διακόπηκε με την έγερση της αγωγής θεωρείται σαν να μην διακόπηκε, αν ο ενάγων παραιτηθεί από την αγωγή ή η αγωγή απορριφθεί τελεσίδικα για λόγους μη ουσιαστικούς. Αν ο δικαιούχος εγείρει και πάλιν την αγωγή μέσα σε έξι μήνες, η παραγραφή θεωρείται ότι έχει διακοπεί με την προηγούμενη αγωγή. Με την εντός εξαμήνου επανέγερση αυτής της αγωγής αναβιώνει το διακοπτικό αποτέλεσμα της παραγραφής που είχε επέλθει με την πρώτη αγωγή. Έτσι, επιτυγχάνεται η προστασία του δικαιούχου από τον κίνδυνο παραγραφής της αξίωσής του που οφείλεται σε δικονομικά σφάλματα παρά το γεγονός ότι αυτός επέδειξε επιμέλεια σχετικά με την δικαστική επιδίωξη της απαίτησής του και διέκοψε την αδράνειά του (ΕφΑθ 358/94, ΝοΒ 43.704).
Από τις διατάξεις αυτές του ΑΚ, σε συνδυασμό με τη διάταξη του άρθρου 221§1 ΚΠολΔ, σαφώς προκύπτει ότι επί επανεγέρσεως της αγωγής, σύμφωνα με καθιερούμενο υπό του νόμου πλάσμα, η παραγραφή λογίζεται διακοπείσα δια της αρχικής αγωγής εάν ο δικαιούχος επανεγείρει την νέα αγωγή κατά του αυτού εναγομένου, στηρίζων αυτή επί της ιδίας ιστορικής και νομικής αιτίας και ότι σε περίπτωση ασκήσεως αγωγής για μέρος μόνο της αξιώσεως, η επίδοση της αγωγής διακόπτει την παραγραφή μόνο για το μέρος αυτό, ως προς το οποίο δημιουργείται αντιστοίχως και εκκρεμοδικία. Για την αναβίωση δε του δια της πρώτης αγωγής επελθόντος διακοπτικού της παραγραφής αποτελέσματος προϋποτίθεται ότι η δεύτερη αγωγή με το ίδιο περιεχόμενο ιστορική και νομική βάση με την προηγούμενη που απορρίφθηκε για τυπικούς λόγους, πρέπει να εγερθεί το αργότερο εντός προθεσμίας έξι μηνών που αρχίζει από την τελεσίδικη απόρριψη της προηγούμενης αγωγής, χωρίς όμως και να θεωρείται ανεπίτρεπτη η άσκηση της νέας αγωγής πριν από την τελεσιδικία (βλ. ΑΠ 1048/2009, δημ. ΤΝΠ ΝΟΜΟΣ). Ως απόρριψη δε αγωγής για λόγους μη ουσιαστικούς νοείται, κατά την διάταξη του άρθρου 263 ΑΚ, η απόρριψη για λόγους, μη αναγομένους στο υποστατό της αξιώσεως, τουτέστι δικονομικούς, όπως είναι και η αοριστία.
Το χρονικό διάστημα (6-μηνο) προς επανέγερση της αγωγής αρχίζει από την παραίτηση ή από την τελεσιδικία, όχι από την δημοσίευση της απόφασης. Η απόρριψη της αγωγής που επαναγέρθηκε ή η παραίτηση από αυτήν δίνει το δικαίωμα στο δικαιούχο έγερσης νέας αγωγής μέσα σε 6μηνο, οπότε πάλι η παραγραφή λογίζεται ότι διακόπηκε με την έγερση της πρώτης αγωγής. Η διαδοχική όμως άσκηση αγωγών με σκοπό την επιμήκυνση της παραγραφής αποτελεί καταχρηστική άσκηση δικαιώματος υπό την παραδοχή της συνδρομής των όρων του άρθρου 281 ΑΚ και στο δικονομικό δίκαιο, ανεξάρτητα από την αντίθεση στην ΚΠολΔ 116 και την καταδίκη του ενάγοντος στα δικαστικά έξοδα, αφού αυτόν βαρύνει η υπαιτιότητα των διαδοχικών δικών.
Μαρία Τζαβέλα
Δικηγόρος, LL.M.
E-mail: info@efotopoulou.gr