Εγκατάσταση Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας σε αναδασωτέες εκτάσεις
Δυνάμει της διάταξης του άρθρου 45 του νόμου 998/1979 η κατασκευή και εγκατάσταση σε δάση και δασικές εκτάσεις έργων ηλεκτροπαραγωγής από Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (Α.Π.Ε.) επιτρέπεται, εφόσον έχει χορηγηθεί έγκριση επέμβασης από το Γενικό Γραμματέα της οικείας Αποκεντρωμένης Διοίκησης, μετά από εισήγηση της οικείας δασικής αρχής.
Ζήτημα έχει ανακύψει σχετικά με το πεδίο εφαρμογής της ανωτέρω διάταξης και συγκεκριμένα αναφορικά με το αν αυτή μπορεί να εφαρμοσθεί ή όχι και στις εκτάσεις που έχουν κηρυχθεί αναδασωτέες.
Σύμφωνα με πρόσφατη νομολογία του Συμβουλίου της Επικρατείας δεν αποκλείεται η θέσπιση νομοθετικής ρύθμισης σχετικά με τη χορήγηση έγκρισης επέμβασης και σε αναδασωτέες εκτάσεις. Ειδικότερα, στην υπ’ αριθμ. 2579/2018 απόφαση του ΣτΕ αναφέρονται μεταξύ άλλων τα κάτωθι: «Εξ άλλου, κατά την έννοια της διατάξεως του άρθρου 117 παρ. 3 του Συντάγματος, δεν αποκλείεται η θέσπιση από το νομοθέτη ρυθμίσεως, δια της οποίας παρέχεται η δυνατότητα, σε εξαιρετικές περιπτώσεις, να εγκριθεί επέμβαση σε έκταση που έχει κηρυχθεί αναδασωτέα, ακόμη και πριν αυτή ανακτήσει τη δασική μορφή της, προκειμένου να εκτελεσθεί έργο, το οποίο αποβλέπει στην εξυπηρέτηση ανάγκης με ιδιαίτερη κοινωνική, εθνική ή οικονομική σημασία, αν η εκτέλεση του έργου στην έκταση αυτή είναι απολύτως αναγκαία και επιτακτική, στο μέτρο που η παρέλευση του απαιτούμενου για την πραγματοποίηση της αναδάσωσης χρονικού διαστήματος θα είχε ως συνέπεια τη ματαίωση του επιδιωκόμενου δημόσιου σκοπού. Στα έργα αυτά περιλαμβάνονται τα σημαντικά δημόσια έργα και έργα υποδομής, όπως αυτά των παρ. 1 και 2 του άρθρου 58, μεταξύ των οποίων οι σταθμοί παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από Α.Π.Ε. και τα συνοδά έργα, για τα οποία εκδίδεται σχετική έγκριση επέμβασης. Οι διατάξεις αυτές […] είναι συνταγματικώς ανεκτές, κατά το μέρος που επιτρέπουν την επέμβαση αυτή, εν όψει της εξαιρετικής σημασίας των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας για τη βιώσιμη ανάπτυξη, και ειδικότερα τη διασφάλιση της επάρκειας του ενεργειακού εφοδιασμού της χώρας και κυρίως την αντιμετώπιση των κλιματικών αλλαγών, που αποτελεί αντικείμενο διεθνούς δεσμεύσεως της χώρας και ζήτημα έντονου κοινοτικού ενδιαφέροντος, σε συνδυασμό με το χαρακτήρα της άδειας επέμβασης, η οποία, σε αντίθεση με την άρση της αναδασώσεως, δεν συνεπάγεται μεταβολή του νομικού χαρακτήρα της αναδασωτέας εκτάσεως, αλλά μόνο προσωρινή δυνατότητα επεμβάσεως για την άσκηση συγκεκριμένης δραστηριότητας, με την υποχρέωση αποκαταστάσεως του δασικού χαρακτήρα της εκτάσεως μετά την παύσηλειτουργίας της δραστηριότητας, διατηρουμένου του προστατευτικού χαρακτήρα της αναδασώσεως.»
Επιπροσθέτως, τα ανωτέρω κρίθηκαν και δυνάμει της υπ’ αριθμ. 643/2019 απόφασης του ΣτΕ, η οποία αναφέρει χαρακτηριστικά τα εξής: «Εξαρχής, άλλωστε, ο εκτελεστικός του Συντάγματος ν. 998/1979, διέκρινε τα σημαντικά, κατά τις αντιλήψεις της εποχής εκείνης, έργα υποδομής, δηλαδή τα στρατιωτικά έργα, για τα οποία αναγνώρισε τη δυνατότητα να εκτελούνται και σε αναδασωτέες εκτάσεις, το αυτό δε προβλέφθηκε από το νομοθέτη μεταγενεστέρως, για την εκτέλεση σημαντικών έργων υποδομής, όπως, μεταξύ άλλων, των σταθμών παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας [Α.Π.Ε.] και των συνοδών τους έργων. Ειδικότερα, για τα έργα αυτά εκδίδεται έγκριση επέμβασης ακόμη και σε αναδασωτέες εκτάσεις, κατόπιν ειδικής αιτιολογίας για την ιδιαίτερη σημασία του έργου και την αναγκαιότητα εκτέλεσής του στην αναδασωτέα έκταση πριν από την πραγματοποίηση της αναδάσωσης, βάσει διατάξεων που κρίθηκαν σύμφωνες με το Σύνταγμα, με την απόφαση 2499/2012 της Ολομελείας του Δικαστηρίου, λόγω της εξαιρετικής σημασίας των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας για τη βιώσιμη ανάπτυξη».
Από τα ανωτέρω, επομένως, προκύπτει η δυνατότητα χορήγησης έγκρισης επέμβασης, προκειμένου να κατασκευασθούν Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας σε εκτάσεις που έχουν κηρυχθεί αναδασωτέες.
Ελευθερία Παναγοπούλου
Ασκούμενη δικηγόρος
info@efotopoulou.gr