Κήρυξη αξιογράφου ως ανίσχυρου

Από τη διάταξη του άρθρου 850 του Κ.Πολ.Δ ορίζεται ότι: «κατά τη διαδικασία της πρόσκλησης μπορεί να κηρυχθεί αξιόγραφο ανίσχυρο, και εφαρμόζονται και οι επόμενες ειδι­κές διατάξεις. Η διαδικασία αυτή δεν εφαρμόζεται για τοκο­μερίδια, μερισματόγραφα, καθώς και για άτοκα γραμμά­τια πληρωτέα ενόψει», από δε τις ακολουθούσες διατάξεις των άρθρων 851 και 852 Κ.Πολ.Δ ότι: «1. Σε τίτλους εις τον κομιστή ή τίτλους που μεταβιβάσθηκαν με λευκή οπισθο­γράφηση, την έκδοση της διαταγής για τη δημοσίευση της πρόσκλησης δικαιούται να ζητήσει όποιος ήταν έως τώρα κομιστής του τίτλου που κλάπηκε, χάθηκε ή καταστράφηκε, και σε άλλα αξιόγραφα, όποιος μπορεί ν’ ασκήσει δικαίωμα που πηγάζει από τα αξιόγραφα αυτά» και ότι: «η αίτηση πρέπει να περιλαμβάνει το ουσιώδες περιεχόμενο του αξι­όγραφου που έχει κλαπεί, χαθεί ή καταστραφεί». Αντικεί­μενο της δίκης που ανοίγεται κατά τα άρθρα 850 επ. Κ.Πολ.Δ  είναι η δικαστική λήψη των αναγκαίων μέτρων για να απο­τραπεί η παροχή σε μη δικαιούχο της αξίας που έχει ενσω­ματωθεί σε αξιόγραφο, το οποίο κλάπηκε, χάθηκε ή κατα­στράφηκε ή αντιστρόφως, να υποχρεωθεί ο οφειλέτης να εκδώσει νέο αξιόγραφο, σε αντικατάσταση εκείνου που τυχαίως καταστράφηκε. Νομιμοποιούμενος να υποβάλει τη σχετική αίτηση στο δικαστήριο είναι ο κομιστής του τίτ­λου, ο οποίος συνήθως είναι ο κάτοχός του.  Εκδότης αξιογράφου είναι το πρόσωπο που κατά τον ορισμό του νόμου καταχωρίζει εντολή πληρωμής σε έγγραφο και με τον τρόπο αυτό ενσωματώνει αντίστοιχη αξίωση πληρωμής θέτοντας αυτό σε κυκλοφορία (βλ. Κ. Μπέη, ΠολΔ, τόμ. 9,1993, άρθρο 851,117 επ.). Εξάλλου, ναι μεν ορίζει η διάταξη του άρθρου 1 ν. 5960/1933 του νόμου περί επιταγής τα τυπικά στοιχεία τα οποία πρέπει να περιέχει ο τίτλος για να ισχύσει ως επιταγή με συνέπεια, αν λείπει έστω και ένα από τα στοιχεία αυτά, να μην μπο­ρεί να ισχύει ο τίτλος ως επιταγή παρά μόνο στις εξαιρέσεις που ορίζονται στο άρθρο 2 του νόμου περί επιταγής. Για τη γένεση εξ επιταγής υποχρεώσεως κατά την πρώτη κτήση αυτής είναι απαραίτητη εκτός από την υπογραφή και παράδοση της επιταγής βάσει συμβάσεως που συνάπτεται μεταξύ του δότη και του λήπτη του εγγράφου. Με την παράδοση αυτή εκφράζεται βούληση του δότη να δεσμεύεται από την περαιτέρω κυκλοφορία του τίτλου. Βέβαια όπως δέχεται η ορθή άποψη στην ελλη­νική, αλλά και στην αλλοδαπή θεωρία και λευκό αξιόγραφο δύναται να κηρυχθεί ανίσχυρο κατά τη διαδικασία των άρθ. 850 επ. Κ.Πολ.Δ, καίτοι πριν από τη συμπλήρωσή του δεν είναι ακόμη γεγεννημένο το εξ αυτού δικαίωμα [βλ. Νικ. Δελοΰκα, Αξιόγραφα, εκδ. 1980, σ. 58, Κ. Βουτση, Δίκαιον των Αξιογράφων, τομ. Α` (1989) σ. 52 επ.].

Χριστίνα Γεωργούλα, ασκ. δικηγόρος

info@efotopoulou.gr