Ο φόρος προστιθέμενης αξίας, όταν η πληρωμή αμοιβής γίνεται κατόπιν επιταγής δημόσιας αρχής (όπως δικαστικής απόφασης), καθίσταται απαιτητός κατά το χρόνο είσπραξης της επιδικασθείσας αμοιβής, οπότε ο υποκείμενος στο φόρο θα εκδώσει τιμολόγιο ή απόδειξη, δυνατή δε η αξίωση του φόρου αυτού, κατ’ άρθρο 69 παρ. 1 περ. ε’ του ΚΠολΔ, από την επέλευση του χρονικού σημείου καταβολής του ποσού της κύριας οφειλής και υπό τον όρο έκδοσης των οικείων παραστατικών (ΕφΛαρ 446/2018, δημ. ΤΝΠ ΙΣΟΚΡΑΤΗΣ)
Κατά το άρθρο 69 παρ. 1 περ. ε’ του ΚΠολΔ, επιτρέπεται να ζητηθεί δικαστική προστασία και αν το δικαίωμα εξαρτάται από την πλήρωση αίρεσης ή την επέλευση γεγονότος. Από τις διατάξεις δε των άρθρων 1επ., 8, 16, 35 και 36 του ν. 2859/2000 «Κύρωση Κώδικα Φόρου Προστιθέμενης Αξίας», συνάγεται ότι ο ΦΠΑ αποτελεί γενικά έμμεσο φόρο κύκλου εργασιών και εισπράττεται ακόμη και χωρίς την ύπαρξη σχετικής συμφωνίας. Ο εν λόγω φόρος καθίσταται απαιτητός, σε περίπτωση που η πληρωμή της αμοιβής πραγματοποιείται κατόπιν επιταγής δημόσιας αρχής (όπως δικαστικής αποφάσεως), κατά το χρόνο εισπράξεως της αμοιβής αυτής και, επομένως, κατά το χρόνο αυτό που γεννάται η φορολογική του υποχρέωση, ο υποκείμενος στο φόρο αυτόν θα εκδώσει τιμολόγιο ή απόδειξη ή άλλο στοιχείο που προβλέπουν οι διατάξεις του Κώδικα Φορολογικών Στοιχείων, στο οποίο θα αναγράφει τη φορολογική αξία και το ποσό του φόρου χωριστά, το δε τιμολόγιο ή άλλο έγγραφο που εξομοιώνεται με τιμολόγιο για το ποσό αυτό του φόρου θα εκδοθεί κατά την είσπραξη του επιδικαζόμενου ποσού (ΑΠ 80/1999 σε ΤΝΠ Νόμος, ΕφΑθ 8884/2003 ΕλλΔνη 2004. 1104).
Η απαίτηση δηλαδή για ΦΠΑ ζητείται, κατ’ άρθρο 69 παρ. 1 περ. ε’ του ΚΠολΔ, από της επελεύσεως του χρονικού σημείου της καταβολής του ποσού της κύριας οφειλής, ήτοι από την επέλευση του γεγονότος (ΑΠ 190/2002 ΔΕΕ 2002.1294, ΑΠ 80/1999 ο.π.,ΕφΠειρ 724/2015,ΕφΘεσ 802/2014 ΤΝΠ Νόμος, ΕφΑθ 1410/2013 ΕλΔνη 2013. 1395, ΕφΑθ 8884/2003 ΕλΔνη 2004.1104). Συνεπώς το αίτημα περί καταβολής του φόρου προστιθέμενης αξίας, είναι νόμιμο μόνο υπό τον όρο έκδοσης των σχετικών τιμολογίων και με το νόμιμο τόκο από της καταβολής.
Κωνσταντίνα Β. Πουρνάρα
Δικηγόρος