Περίπτωση κληρονομικής διαδοχής που δεν έχει σημειωθεί τόσο η διαδοχή όσο και ο τίτλος κτήσης στην πρώτη κτηματολογική εγγραφή και εξ αυτού του λόγου είναι ανακριβής. Πώς δύναται να διορθωθεί;
Σε περίπτωση κληρονομικής διαδοχής, για την οποία δεν έχει σημειωθεί τόσο η διαδοχή όσο και ο τίτλος κτήσης στο κτηματολογικό φύλλο, η διόρθωση της ανακριβούς εγγραφής μπορεί να γίνει κατά δυο τρόπους:
Α) ο επικαλούμενος ότι έχει εγγραπτέο δικαίωμα από κληρονομική διαδοχή ασκεί ως έχων άμεσο έννομο συμφέρον την αίτηση του άρθρου 6 παρ. 3 του ν. 2664/1998 και ζητεί τη διόρθωση της ανακριβούς πρώτης εγγραφής, με αίτημα να αναγραφεί ως δικαιούχος του δικαιώματος, ο κληρονομούμενος, από τον οποίο αντλεί το επικαλούμενο εγγραπτέο δικαίωμα λόγω κληρονομικής διαδοχής. Στη συνέχεια και αφού εκδοθεί η τελεσίδικη απόφαση και γίνει η διόρθωση της ανακριβούς εγγραφής με την εγγραφή του κληρονομούμενου στο κτηματολογικό φύλλο, προβαίνει σε αποδοχή κληρονομιάς, την οποία εγγράφει ως μεταγενέστερη εγγραφή κατά το άρθρο 12 παρ. 1 περ. ζ του ν. 2664/1998,
Β) ο επικαλούμενος κληρονομικό δικαίωμα κάνει χρήση των διατάξεων του άρθρου 7Α παρ. 1 α και 7 παρ. 3 του ν. 2664/1998 σε συνδυασμό με το άρθρο 6 παρ. 3 εδ. δ και συγκεκριμένα: α) ο κληρονόμος προβαίνει σε δήλωση αποδοχής της κληρονομιάς με τη χρήση του ήδη υπάρχοντος κτηματολογικού αποσπάσματος, β) ασκεί την αίτηση του άρθρου 6 παρ. 3 του ν. 2664/1998 για τη διόρθωση της ανακριβούς πρώτης εγγραφής, περιλαμβάνοντας στη νομιμοποίηση του την προηγηθείσα αποδοχή της κληρονομιάς και γ) εγγράφει ταυτόχρονα με αίτηση του άρθρου 6 παρ. 3 στο οικείο κτηματολογικό φύλλο, τη δήλωση αποδοχής της κληρονομιάς, σύμφωνα με τη διάταξη του άρθρου 7Α παρ. 1. Η εγγραφή αυτή είναι προσωρινή και τελεί υπό την αίρεση της αποδοχής της αίτησης και οριστικοποιείται μόλις καταστεί αμετάκλητη η απόφαση, η οποία δέχεται ή απορρίπτει την αίτηση. Η διορθωμένη κατά τον τρόπο αυτό εγγραφή καθίσταται οριστική και παράγει το προβλεπόμενο με την παρ. 1 του άρθρου 6 του ν. 2664/1998 αμάχητο τεκμήριο υπέρ των φερόμενων με τις εγγραφές ως δικαιούχων, για τα δικαιώματα στα οποία αυτές αφορούν μετά την έκδοση της απόφασης επί της αγωγής ή της αιτήσεως.
Η αίτηση για διόρθωση της ανακριβούς εγγραφής ασκείται από τους κληρονόμους αυτού ή από όποιον έχει έννομο συμφέρον (π.χ. δανειστή των κληρονόμων) και έχει ως αίτημα τη διόρθωση της ανακριβούς εγγραφής και την εγγραφή του αληθούς δικαιούχου του δικαιώματος στο οικείο κτηματολογικό φύλλο κατά το χρόνο των πρώτων εγγραφών. Η διατύπωση του αιτήματος για τη διόρθωση της ανακριβούς εγγραφής και την εγγραφή ως αληθούς δικαιούχου του δικαιώματος στο οικείο κτηματολογικό φύλλο κατά το χρόνο των πρώτων εγγραφών έχει άμεση σχέση και συναρτάται με το χρόνο θανάτου του κληρονομουμένου και συγκεκριμένα αν αυτός συνέβη πριν ή μετά την έναρξη λειτουργίας του οικείου κτηματολογικού γραφείου.Και αυτό γιατί η κτήση της κυριότητας με κληρονομική διαδοχή έχει την ιδιαιτερότητα ότι, ανεξάρτητα από το χρόνο σύνταξης του σχετικού εγγράφου για την αποδοχή κληρονομιάς, αυτή ανατρέχει πάντοτε στο χρόνο επαγωγής (ex nunc) που είναι ο χρόνος θανάτου του κληρονομουμένου κατά τα άρθρα 1193, 1195, 1198, 1199 και 1845 ΑΚ, άσχετα με το χρόνο μεταγραφής ή εγγραφής του σχετικού εγγράφου αποδοχής της κληρονομιάς.
Συνεπώς: α) αν ο θάνατος του κληρονομούμενου επήλθε μετάτην έναρξη ισχύος του Κτηματολογίου, δηλαδή ο αποβιώσας κατά το χρόνο έναρξης αυτού ήταν εν ζωή, τότε δικαιούχος του εγγραπτέου δικαιώματος είναι ο κληρονομούμενος και με την αίτηση θα ζητείται η αναγραφή των στοιχείων του κληρονομούμενου στο κτηματολογικό φύλλοκαι β) αντίθετα αν ο θάνατος του κληρονομούμενου επήλθε πριντην έναρξη ισχύος του Κτηματολογίου, τότε οι δικαιούχοι του εγγραπτέου δικαιώματος είναι οι κληρονόμοι αυτού, δεδομένου ότι δε νοείται να είναι φορέας εμπραγμάτων δικαιωμάτων πρόσωπο το οποίο δεν υπάρχει, και με την αίτηση θα ζητείται αναγραφή στο κτηματολογικό φύλλο των κληρονόμων του αποβιώσαντος με αιτία κτήσης κληρονομιά και τίτλο κτήσης την ήδη εγγραφείσα κατ’ άρθρο 7Α πράξη δήλωση αποδοχής κληρονομιάς (βλ. ΕφΑΘ 5848/2010 ΕλλΔνη 2011. 568, ΜΠρΛαμ 28/2012 ΝΟΒ 2012.1433, ΜΠρΚερ 489/2008 ΕΦΑΔ 2008.228, ΜΠρΘεσ 29835/2007 Νόμος, ΜΠρΘεσ 8859/2007 Νόμος).
Κωνσταντίνα Β. Πουρνάρα
Δικηγόρος
info@efotopoulou.gr