Στοιχειοθέτηση εγκλήματος ενδοοικογενειακής σωματικής βλάβης κατ’ άρθρο 6 του ν. 3500/2006
Σύμφωνα με το άρθρο 6 του ν. 3500/2006 – ενδοοικογενειακή σωματική βλάβη: «1. Το μέλος της οικογένειας το οποίο προξενεί σε άλλο μέλος αυτής σωματική κάκωση ή βλάβη της υγείας του, υπό την έννοια του εδαφίου α’ της παρ. 1 του άρθρου 308 του Ποινικού Κώδικα, ή με συνεχή συμπεριφορά προξενεί εντελώς ελαφρά κάκωση ή βλάβη της υγείας του, με την έννοια του εδαφίου β’ της παραπάνω διάταξης, τιμωρείται με φυλάκιση, τουλάχιστον ενός (1) έτους.».
Με την παραπάνω διάταξη, η ενδοοικογενειακή σωματική βλάβη, η οποία διακρίνεται από την απλή σωματική βλάβη του άρθρου 308 ΠΚ, ως προς το στοιχείο της τέλεσης εντός του οικογενειακού πλαισίου και για το λόγο αυτό άλλωστε τιμωρείται αυστηρότερα (ποινή φυλάκισης τουλάχιστον ενός έτους), ποινικοποιείται υπό την έννοια της πρόκλησης από μέλος της οικογένειας σε άλλον σωματικής κάκωσης ή βλάβης της υγείας ή εντελώς ελαφράς σωματικής κάκωσης ή βλάβης της υγείας μετά από συνεχή συμπεριφορά. Με την παραπάνω διάταξη αντιμετωπίζονται οι μορφές ενδοοικογενειακών σωματικών κακώσεων και προσλαμβάνουν τον χαρακτήρα ιδιώνυμου εγκλήματος σωματικών ενδοοικογενειακών κακώσεων, όταν δράστες και παθόντες είναι μέλη της ίδιας οικογένειας, όπως αυτή ορίζεται στο άρθρο 1 παρ. 2 του ως άνω νομοθετήματος. Από τις παραπάνω διατάξεις προκύπτει ότι η αντικειμενική υπόσταση του εγκλήματος της απλής σωματικής βλάβης συνίσταται στην πρόκληση σε άλλον σωματικής κάκωσης ή βλάβης της υγείας του με οποιονδήποτε τρόπο, ενώ η διαφοροποίηση αυτή προσδιορίζεται από το δικαστήριο αναλόγως των ειδικών περιστατικών, τα οποία προβάλλονται και γίνονται αποδεκτά.
Για τη στοιχειοθέτηση του ανωτέρω ιδιώνυμου εγκλήματος της ενδοοικογενειακής απλής σωματικής βλάβης, απαιτείται πέραν της πρόκλησης σωματικής κάκωσης ή βλάβης της υγείας από ένα μέλος της οικογένειας σε άλλο μέλος της ίδιας οικογένειας και δόλος του δράστη κατευθυνόμενος στην παραγωγή αυτών των αποτελεσμάτων. Η σωματική κάκωση μπορεί να είναι ταυτόχρονα και βλάβη της υγείας χωρίς να είναι τούτο απαραίτητο. Αλλά και η βλάβη της υγείας μπορεί να επέλθει και χωρίς σωματική κάκωση. Σωματική κάκωση είναι κάθε εξωτερική επενέργεια επί του σώματος, όπως τραύματα εκδορές, οιδήματα, παραμορφώσεις κ.λπ., ενώ βλάβη της υγείας συνιστά κάθε διατάραξη των πνευματικών λειτουργιών. Στην έννοια των εντελώς ελαφρών σωματικών βλαβών εμπίπτουν λ.χ. οι απλές κακώσεις (βλ. ΑΠ 540/2001 ΠοινΛογ 2001, σ. 1356), οι εκχυμώσεις (βλ. ΑΠ 2009/2001 ΠοινΛογ 2001, σ. 2465 επ.2, ΑΠ 687/2001 ΠοινΛογ 2001, σ. 929 επ.), οι εκδορές (βλ. ΑΠ 1566/2002 ΠοινΛογ 2002, α 1588 επ., ΑΠ 2009/2001 ΠοινΛογ 2001, σ. 2465 επ., ΑΠ 646/2001 ΠοινΛογ 2001, σ. 886 επ.3), και τα χτυπήματα με γυμνά χέρια στο κεφάλι, στον ώμο, στα χέρια ή στα πόδια (βλ. ΑΠ 433/1998 ΠοινΧρ 1998, σ. 1073) (37/2015 ΠΛΗΜΜ ΡΟΔΟΥ, δημοσιευμένη σε ΤΝΠ ΝΟΜΟΣ).
Η κάκωση μπορεί να είναι συγχρόνως και βλάβη της υγείας αλλά η βλάβη της υγείας μπορεί να επέλθει και χωρίς κάκωση, καθώς επίσης μπορεί να επέλθει η καθεμία χωριστά ή να είναι η μία συνέπεια της άλλης και δεν δημιουργείται αντίφαση από τη σωρευτική παραδοχή σωματικής κάκωσης και βλάβης της υγείας (ΑΠ 1438/2022, ΑΠ 446/2022, ΑΠ 586/2020, ΑΠ 2055/2019) [870/2024 ΑΠ (ΠΟΙΝ), 329/2022 ΠΛΗΜΜ ΑΘΗΝΩΝ, δημοσιευμένες σε ΤΝΠ ΝΟΜΟΣ]. Η βλάβη της υγείας μπορεί να είναι και ψυχική (ΑιτΕκθ 1933 σ. 464 επ. πρβλ. άρθρ. 304 αρ. 3, Μιχαήλ Μαργαρίτη/Άντα Μαργαρίτη, Ποινικός Κώδικας, Ερμηνεία – Εφαρμογή, σελ. 881).
Αγγελική Λιγοψυχάκη, δικηγόρος