Βιβλίο κοστολογίου οικοδομών. Μη στοιχειοθέτηση φορολογικής παράβασης από τη μη τήρηση αυτού

Σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 30 του Π.Δ. 186/1992 (Κ.Β.Σ.), τα βιβλία μίας επιχείρησης χαρακτηρίζονται ως ανακριβή, όταν:

-ο υπόχρεος δεν τηρεί ή δεν διαφυλάσσει ή δεν επιδεικνύει στον τακτικό φορολογικό έλεγχο τα πρόσθετα βιβλία του Άρθρου 10 ή δεν καταχωρεί σε αυτά τις συναλλαγές ή καταχωρεί σε αυτά ανακριβώς τα στοιχεία που προσδιορίζουν το ύψος της συναλλαγής.

Η μη τήρηση του βιβλίου κοστολογίου οικοδομών δεν προβλέπεται από κανένα άρθρο του π.δ. 186/1992 με αποτέλεσμα αφενός να μη στοιχειοθετεί φορολογική παράβαση και αφετέρου να μην επισύρει καμια συνέπεια φορολογικής φύσεως. Από καμια διάταξη του Κ.Β.Σ. (Π.Δ. 186/1992) δεν προβλέπεται η τήρηση του ειδικού βιβλίου κοστολογίου οικοδομών αλλά ούτε και από τον Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος.

Το βιβλίο κοστολογίου οικοδομών δεν εντάσσεται στα πρόσθετα βιβλία που αναφέρει το άρθρο 10 με αποτέλεσμα η μη τήρηση αυτού να μην χαρακτηρίζει τα βιβλία μιας επιχείρησης ανακριβή.  Μπορεί η τήρηση του βιβλίου κοστολογίου οικοδομών να προβλέπεται από τις ΠΟΛ. 1039/9-3-2006 και Πολ 1067/02-05-2006 του Υπ. Οικονομικών, όμως από καμία διάταξη του Κ.Β.Σ. και του Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος το εν λόγω βιβλίο δεν χαρακτηρίζεται ως πρόσθετο βιβλίο το οποίο η επιχείρηση υποχρεούται να τηρεί με επιγενόμενες κυρώσεις από τη μη τήρηση αυτού. Από την ανάγνωση του άρθρου 10 Π.Δ. 186/1992 προκύπτει ότι σε καμία παράγραφο αυτού δεν αναφέρεται το βιβλίο κοστολογίου οικοδομών και η υποχρέωση τήρησης αυτού. Το γεγονός ότι στην παράγραφο 6 του άρθρου 10 Π.Δ. 186/1992 (Κ.Β.Σ.) αναφέρεται ότι τα βιβλία που τηρούνται υποχρεωτικά με βάση τις διατάξεις άλλων νόμων αναπληρώνουν τα πρόσθετα βιβλία του άρθρου αυτού, δεν σημαίνει ότι το βιβλίο κοστολογίου οικοδομών αντικαθιστά τα πρόσθετα βιβλία του άρθρου 10 για τον απλούστατο λόγο ότι στο άρθρο 10 δεν αναφέρονται πουθενά τα πρόσθετα βιβλία που οφείλει να τηρεί ο επιτηδευματίας που ασχολείται με την κατασκευή και πώληση των οικοδομών.

Άλλωστε το άρθρο 30 Π.Δ. 186/1992 (Κ.Β.Σ.) ορίζει με σαφήνεια ότι τα βιβλία  και  στοιχεία  κρίνονται  ανεπαρκή  ή  ανακριβή  και  συνεπάγονται εξωλογιστικό προσδιορισμό  της  φορολογητέας  ύλης,  κατά  περίπτωση,  μόνο εφόσον τούτο προβλέπεται από τις επόμενες παραγράφους  3, 4, 6 και 7. Από την αναλυτική παράθεση των ως άνω άρθρων συνάγεται ότι σε καμία από τις ως άνω παραγράφους δεν εντάσσεται η τήρηση του βιβλίου κοστολογίου οικοδομών με αποτέλεσμα η μη τήρηση αυτού να μην χαρακτηρίζει τα βιβλία μας επιχείρησης ανακριβή και ως εκ τούτου να μην απαιτείται η διενέργεια εξωλογιστικού προσδιορισμού των καθαρών κερδών μιας επιχείρησης. Επίσης σε καμία διάταξη του Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος (Ν. 2238/1994) δεν αναφέρεται η υποχρέωση τήρησης του βιβλίου κοστολογίου οικοδομών και οι συνέπειες από τη μη τήρηση αυτού.

Το ίδιο επιβεβαιώνει και ο Απόστολος Λιόλιος, Επίτιμος Οικονομικός Επιθεωρητής σε σχετικό άρθρο του με θέμα «Το βιβλίο Κοστολογίου Οικοδομών και οι μηδενικές επιπτώσεις στο κύρος των βιβλίων από τη μη τήρησή του» (2008, EPSILON 7- ΑΡΘΡΑ- ΜΕΛΕΤΕΣ, 1059). Συγκεκριμένα στο σχετικό άρθρο του αναφέρει: «Η παράλειψη τήρησης του Ειδικού Βιβλίου Κοστολογίου Οικοδομών ή η μη επίδειξή του στο φορολογικό έλεγχο δεν μπορεί να οδηγήσει σε απόρριψη των βιβλίων και συνεπώς σε διπλασιασμό του συντελεστή […] Πολύ δε περισσότερο δεν μπορεί να οδηγήσει σε προσαύξηση των ακαθάριστων εσόδων […] Στο σημείο αυτό να σημειωθεί ότι από καμία διάταξη του Κ.Β.Σ. (Π.Δ. 186/1992) δεν προβλέπεται η τήρηση του Ειδικού Βιβλίου Κοστολογίου Οικοδομών αλλά ούτε και από τον Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος […] Συνεπώς, η παράλειψη της τήρησης ή η αδυναμία επίδειξης αυτού στον έλεγχο δεν επιφέρει κανένα ουσιαστικό αποτέλεσμα, ως προς τον εξωλογιστικό προσδιορισμό των αποτελεσμάτων». Ο ως άνω Επίτιμος Οικονομικός Επιθεωρητής αναφέρει επίσης ότι για να έχει αποτελέσματα η μη τήρηση του βιβλίου κοστολογίου οικοδομών θα έπρεπε να γίνεται ευθεία αναφορά από τις διατάξεις της παρ 2 του άρθρου 34 του Ν. 2238/1994 είτε να είχε συμπεριληφθεί στις περιπτώσεις των ειδικών βιβλίων της παρ. 5 του άρθρου 10 του Κ.Β.Σ. Σημειώνει δε ότι δεν είναι αρκετή μία γενικόλογη αναφορά στις σχετικές διατάξεις της παρ. 5 του άρθρου 10 του Κ.Β.Σ. καθώς στις εν λόγω διατάξεις δεν συμπεριλαμβάνεται το εν λόγω βιβλίο και για να είχε ισχύ κάτι τέτοιο θα έπρεπε να μεταφερθούν στον Κώδικα Βιβλίων και Στοιχείων οι βασικοί κανόνες που διέπουν τη λειτουργία του βιβλίου αυτού. Τέλος, δηλώνει ότι κατά την παρ. 4 του άρθρου 30 Κ.Β.Σ. τα βιβλία Β’ και Γ’ κατηγορίας κρίνονται ανακριβή όταν ο υπόχρεος δεν τηρεί ή δεν διαφυλάσσει ή δεν επιδεικνύει στον τακτικό φορολογικό έλεγχο τα πρόσθετα βιβλία της παρ. 5 του άρθρου 10, στις διατάξεις του οποίου, δεν συμπεριλαμβάνεται το βιβλίο του Κοστολογίου Οικοδομών. Συνεπώς, σε περίπτωση που παραλείπεται η τήρηση του βιβλίου αυτού, δεν μπορεί να γίνει λόγος για απόρριψη των βιβλίων όχι μόνο ως ανακριβών, όπως προβλέπεται για άλλους υπόχρεους τήρησης των ειδικών βιβλίων, αλλά ούτε ως ανεπαρκών, εφόσον δεν στηρίζεται στο νόμο (2008, EPSILON 7- ΑΡΘΡΑ- ΜΕΛΕΤΕΣ, 1059).

Λένα Πολύζου

Δικηγόρος

Email: info@efotopoulou.gr