Κατά τόπον αρμοδιότητα του Δικαστηρίου σε αγωγή με αίτημα την καταβολή τιμήματος από πώληση. Τι ισχύει για τις τηλεφωνικές παραγγελίες

Κατά τη διάταξη του άρθρου 33 ΚΠολΔ «διαφορές που αφορούν την ύπαρξη ή το κύρος δικαιοπραξίας εv ζωή, και όλα τα δικαιώματα που πηγάζουν από αυτήν, μπορούν να εισαχθούν και στο δικαστήριο, στην περιφέρεια του οποίου βρίσκεται ο τόπος όπου καταρτίστηκε η δικαιοπραξία ή όπου πρέπει να εκπληρωθεί η παροχή. Στο ίδιο Δικαστήριο μπορούν να εισαχθούν και οι διαφορές για αρνητικό διαφέρον, καθώς και για αποζημίωση εξαιτίας πταίσματος κατά τις διαπραγματεύσεις».

Ο τόπος κατάρτισης της δικαιοπραξίας, ως στοιχείο θεμελιωτικό της τοπικής αρμοδιότητος του δικαστηρίου, καθορίζεται με αναδρομή στις σχετικές διατάξεις του ΑΚ, που όμως ρυθμίζουν μόνο το χρόνο και όχι τον τόπο κατάρτισης της δικαιοπραξίας. Έτσι, ο τόπος σύναψης της σύμβασης προσδιορίζεται από το άρθρο 192 ΑΚ, δηλαδή είναι εκείνος, όπου περιήλθε, σα αυτόν που πρότεινε, η αποδοχή της πρότασης του. Ο ίδιος τόπος ισχύει και για τις συμβάσεις που καταρτίζονται τηλεφωνικά. Στην περίπτωση που δίνεται τηλεφωνικά παραγγελία για την αποστολή ορισμένων εμπορευμάτων, η σύμβαση θεωρείται ότι καταρτίστηκε στον τύπο της κατοικίας ή της έδρας του πωλητή κατά τον χρόνο της λήψης της τηλεφωνικής παραγγελίας περί της αγοράς και της αποστολής των εμπορευμάτων και όχι στον τόπο παραλαβής ή αποστολής του εμπορεύματος, καθ’ όσον η παραλαβή ή η αποστολή των εμπορευμάτων είναι υποχρέωση που δημιουργείται ύστερα από συμφωνία των συμβαλλομένων, με την οποία και μόνο καταρτίζεται η σύμβαση [1].

Εξάλλου, κατά τη διάταξη του άρθρου 321 ΑΚ «αν η παροχή είναι χρηματική, σε περίπτωση αμφιβολίας ο οφειλέτης πρέπει να την καταβάλει στον τόπο, όπου ο δανειστής έχει την κατοικία του κατά το χρόνο της καταβολής». Από την ανωτέρω διάταξη σε συνδυασμό με τη διάταξη του άρθρου 33 ΚΠολΔ, συνάγεται ότι επί αγωγής με αίτημα την καταβολή τιμήματος από πώληση, εφόσον δεν έχει συμφωνηθεί κάτι άλλο μεταξύ των συμβαλλόμενων μερών, τόπος εκπλήρωσης της παροχής, δηλαδή του τιμήματος της πώλησης, είναι ο τόπος όπου εδρεύει ο πωλητής, δηλαδή ο εναγών [2]. Περαιτέρω, η κατά τόπον αρμοδιότητα αποτελεί διαδικαστική προϋπόθεση της δίκης, το βάρος απόδειξης των θετικών προϋποθέσεων της φέρει ο ενάγων σε περίπτωση αμφισβήτησης της από τον εναγόμενο [3].

Όπως επισημαίνει και ο Βαθρακοκοίλης [4], ως τόπος εκπλήρωσης της παροχής νοείται ο κατά το ουσιαστικό δίκαιο τόπος εκπλήρωσης, δηλαδή ο τόπος εκτέλεσης της παροχής του εναγομένου, δηλαδή κατά σειρά αυτός που προκύπτει από τη δικαιοπραξία, ρητώς ή σιωπηρώς, ή με άλλη συμφωνία έστω και άτυπη, αλλιώς αυτός που συνάγεται από τις περιστάσεις ή τη φύση της ενοχικής σχέσης, αλλιώς αυτός που καθορίζεται από τις ερμηνευτικές διατάξεις των άρθρ. 320 – 322 ΑΚ. Η συμφωνία λαμβάνεται υπόψη όχι ως προς τη σύμβαση εν γένει, αλλά ως προς την παροχή για την οποία η εκπλήρωση ζητείται, γιατί δυνατόν να υπάρχει διάφορος τόπος εκπλήρωσης κάθε παροχής και μάλιστα στις αμφοτεροβαρείς συμβάσεις ιδίως ως προς την υποχρέωση καθενός από τους συμβαλλομένους.

Άννα Ρεγκούτα, Δικηγόρος

e-mail: info@efotopoulou.gr

[1] βλ. ΕφΑθ, 5659/2007, ΕφΑθ, 2447/ 2006, ΕφΛαρ 75/2004 και ΕφΑθ, 5134/2003 ΤΝΠ ΝΟΜΟΣ

[2] ΜονΠρΠατρ 63/2019,

[3] βλ. σε Β. Βαθρακοκοίλη – Ερμηνευτική και Νομολογιακή Ανάλυση ΚΠολΔ, άρθρο 338, σελ. 601

[4] βλ. σε Β. Βαθρακοκοίλη – Ερμηνευτική και Νομολογιακή Ανάλυση ΚΠολΔ, άρθρο 33, τόμος Α, σελ. 250