Όρκιση μάρτυρα και τύπος του όρκου

Σύμφωνα με το άρθρο 408 του ΚΠολΔ, πριν εξεταστεί ο μάρτυρας οφείλει να ορκιστεί. Προς τούτο ερωτάται εάν επιθυμεί να δώσει θρησκευτικό ή πολιτικό όρκο.

Ο τύπος του όρκου είναι «Ορκίζομαι ενώπιον του Θεού να πω ευσυνείδητα όλη την αλήθεια και μόνο την αλήθεια, χωρίς να προσθέσω ούτε να κρύψω τίποτα». Αν ο μάρτυρας πιστεύει σε γνωστή θρησκεία ή δόγμα, που ορίζει ιδιαίτερο τύπο όρκου, δίνει τον όρκο σύμφωνα με αυτόν τον τύπο. Ο ιδιαίτερος τύπος του όρκου της (γνωστής) θρησκείας ή δόγματος του μάρτυρα διαπιστώνεται από το δικαστήριο κατ’ ελεύθερη απόδειξη.

Ο πολιτικός όρκος δίνεται ως διαβεβαίωση με τον εξής τύπο: «Δηλώνω στην τιμή και στην συνείδησή μου πως θα πω όλη την αλήθεια και μόνο την αλήθεια, χωρίς να προσθέσω ούτε να κρύψω τίποτε».

Οι διάδικοι δεν μπορούν να παραιτηθούν από την όρκιση του μάρτυρα. Η παράλειψη της ορκίσεως επάγεται την ακυρότητα της καταθέσεως του μάρτυρα, ανεξαρτήτως βλάβης (ΑΠ 11/1983, Νο Β 1983.1367). Μπορεί όμως το δικαστήριο να επαναλάβει την επανάληψη της καταθέσεως, αν στο μεταξύ δεν επήλθε έκπτωση από το δικαίωμα αποδείξεως λόγω παρόδου της προθεσμίας των αποδείξεων ή αν η επανάληψη συνδυαστεί με χορήγηση νέας προθεσμίας κατ’ άρθρο 149IV, έπειτα από αίτηση του ενδιαφερομένου διαδίκου.

Η αμετάκλητη καταδίκη του μάρτυρα για ψευδορκία μετά την εξέτασή του δεν έχει ως συνέπεια την ακυρότητα της καταθέσεως. Αν όμως επήλθε μετά την τελευταία επί της ουσίας συζήτηση, αποτελεί λόγο αναψηλαφήσεως (άρθρο 544 αρ. 6). Επίσης, η παραπομπή του μάρτυρα για ψευδορκία δεν καθιστά την κατάθεσή του ανεπίτρεπτο αποδεικτικό μέσο (ΑΠ 56/1998, ΕλλΔνη 1998.582).

 

Μαρία Τζαβέλα

Δικηγόρος, LL.M.

E-mail: info@efotopoulou.gr