Καθ’ ύλην αρμοδιότητα σε δίκη ασφαλιστικών μέτρων όταν εκκρεμεί η κύρια υπόθεση σε πολυμελές δικαστήριο
Η καθ’ ύλην αρμοδιότητα της δίκης των ασφαλιστικών μέτρων ρυθμίζεται από τον Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας, το άρθρο 683 του οποίου ορίζει ότι τα ασφαλιστικά μέτρα διατάσσονται από τα μονομελή πρωτοδικεία.
Αν όμως η κύρια υπόθεση υπάγεται στην καθ’ ύλην αρμοδιότητα των ειρηνοδικείων, τότε τα ασφαλιστικά μέτρα διατάσσονται από αυτά. Σύμφωνα δε με το άρθρο 684 ΚΠολΔ, αν η κύρια υπόθεση είναι εκκρεμής σε πολυμελές δικαστήριο, τα ασφαλιστικά μέτρα διατάσσονται και από το δικαστήριο αυτό.
Κύρια υπόθεση στην περίπτωση των ασφαλιστικών μέτρων αναγκαστικής προσημείωσης μπορεί να είναι π.χ. η αγωγή διάρρηξης (καταδολιευτικής δικαιοπραξίας) που έχει ασκηθεί λόγω ποσού ενώπιον του Πολυμελούς Πρωτοδικείου, αγωγή που ασκούν συχνά οι τράπεζες σε συνδυασμό με ασφαλιστικά μέτρα αναγκαστικής προσημείωσης.
Ωστόσο, τα ασφαλιστικά μέτρα αναγκαστικής προσημείωσης δεν μπορούν να ασκηθούν ενώπιον του Πολυμελούς Πρωτοδικείου ακόμα κι αν εκκρεμεί αγωγή διάρρηξης που πρόκειται να συζητηθεί στο μέλλον ενώπιον του δικαστηρίου αυτού, παρόλο που επιφανειακή ανάγνωση του άρθρου 684 ΚΠολΔ οδηγεί στο συμπέρασμα αυτό.
Το Πολυμελές Πρωτοδικείο Αθηνών που δίκασε κατά τη διαδικασία των ασφαλιστικών μέτρων, με την υπ’ αρ. 103/2014 απόφασή του (που εξεδόθη από υπόθεση του γραφείου μας) εξέτασε τα ανωτέρω δύο άρθρα σε συνδυασμό με το άρθρο 686 παρ. 5 εδ. β΄ ΚΠολΔ, σύμφωνα με το οποίο το πολυμελές πρωτοδικείο δικάζει αίτηση ασφαλιστικών μέτρων μόνο κατά τη συζήτηση της κύριας υπόθεσης. Από τα ανωτέρω προκύπτει ότι το πολυμελές πρωτοδικείο, στο οποίο εκκρεμεί η κύρια υπόθεση, δικάζει επί αιτήσεως ασφαλιστικών μέτρων μόνο κατά τη συζήτηση της κύριας υποθέσεως, μη επιτρεπομένης της δημιουργίας προγενέστερης αυτοτελούς στάσεως δίκης για τη συζήτηση της αίτησης ασφαλιστικών μέτρων (ΕφΠατρ 779/2009 ) AXANOM 2008, 410, ΕφΚρ 805/1991 Δ 24, 719, ΕφΑΘ 733/1983, ΕλλΔνη 24, 1008, ΕφΛαρ 601/1983 ΝοΒ 1984, 693, ΠΠρΠειρ 2525/2007 Δνη 2009, 896, ΠΠρΧαλκ 90/1988 Δ 1988, 748, ΠΠρΑΘ 315/1986 Δ 1987, 359, ΚΕΡΑΜΕΥΣ / ΚΟΝΔΥΛΗΣ / ΝΙΚΑΣ ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΚΠολΔ, τόμος II, άρθρο 684, παρ. 3, σελ. 1333). Η ίδια ως άνω απόφαση δίνει δύο εκδοχές στην περίπτωση που κάποιος υποπέσει στο λάθος να ασκήσει ασφαλιστικά μέτρα ενώπιον του Πολυμελούς, ενώ εκκρεμεί στο μέλλον η κύρια υπόθεση πάλι στο Πολυμελές: “Κατά μία άποψη αν η αίτηση ασφαλιστικών μέτρων φέρεται προς συζήτηση σε πολυμελές δικαστήριο πριν από τη συζήτηση της κύριας υπόθεσης, που εκκρεμεί ενώπιόν του, κηρύσσεται απαράδεκτη η συζήτησή της με σκοπό να συνεκδικασθεί με την κύρια υπόθεση (ΠΠρΡοδ 94/2009 ΝΟΜΟΣ, ΠΠρΡοδ 265/2006 ΝΟΜΟΣ, Α. Σοφιαλίδη, Αρμ. 1983, 888, Βαθρακοκοίλη άρθρο 684, σελ. 58). Εφόσον, όμως, η κύρια υπόθεση δεν είναι ακόμη εκκρεμής ή έχει ήδη συζητηθεί, η αίτηση ασφαλιστικών μέτρων παραπέμπεται στο αρμόδιο μονομελές πρωτοδικείο ή ειρηνοδικείο (ΠΠρΑΘ 23/1981 ΕλλΔνη 1982, t78). Εξάλλου, κατ’ άλλη άποψη, που δέχεται και το παρόν Δικαστήριο, η εισαγωγή της αιτήσεως ασφαλιστικών μέτρων σε πολυμελές δικαστήριο, προκειμένου να συζητηθεί ανεξάρτητα από την κύρια υπόθεση, συνεπάγεται αδιακρίτως την απόρριψή της ως απαράδεκτης (ΕφΠατρ 779/2007 όπ. ανωτ., ΕφΑΘ 733/1983 όπ. ανωτ., ΕφΛαρ 601/1983 όπ. ανωτ., ΕφΛαρ 7251/1990 ΕΔΠολ 1991, 126, ΠΠρΠειρ 2525/2007 όπ. ανωτ., ΠΠρΠειρ 835/1989 Δ 1989, 250, ΚΕΡΑΜΕΥΣ / ΚΟΝΔΥΛΗΣ / ΝΙΚΑΣ ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΚΠολΔ, τόμος II, άρθρο 684 όπ. ανωτ.). Ειδικότερα, καθ’ ύλην αρμόδιο δικαστήριο για την παροχή άδειας εγγραφής προσημείωσης είναι το από τις διατάξεις των άρθρων 683 και 684 ΚΠολΔ οριζόμενο, αφού με την υπόψη διάταξη δεν ορίζεται αντίθετη ειδική ρύθμιση προς τούτο. Συνεπώς, κατά γενική αρχή η εγγραφή προσημείωσης υποθήκης διατάσσεται από το μονομελές πρωτοδικείο και μόνον αν για την εκδίκαση της κύριας υπόθεσης καθ’ ύλην αρμόδιο είναι το ειρηνοδικείο, από το τελευταίο. Η μεταξύ των δύο δικαστηρίων καθ’ ύλην αρμοδιότητα καθορίζεται από το ύψος της απαίτησης, και όχι της αξίας των ακινήτων επί των οποίων ζητείται η εγγραφή προσημείωσης σύμφωνα με το γενικό κανόνα, που επιτάσσει το άρθρο 11 παρ. 2 ΚΠολΔ. Επιπροσθέτως, σύμφωνα με το άρθρο 14 στην αρμοδιότητα των ειρηνοδικείων υπάγονται: 1.α) όλες οι διαφορές που μπορούν να αποτιμηθούν σε χρήματα και που η αξία του αντικειμένου τους, δεν υπερβαίνει το ποσό των είκοσι χιλιάδων (20.000) ευρώ, β) όλες οι διαφορές, κύριες ή παρεπόμενες, από σύμβαση μίσθωσης, καθώς και οι διαφορές του άρθρου 601 του Αστικού Κώδικα, εφόσον σε όλες τις περιπτώσεις αυτές το συμφωνημένο μηνιαίο μίσθωμα δεν υπερβαίνει τα εξακόσια (600) ευρώ. 2. Στην αρμοδιότητα των μονομελών πρωτοδικείων υπάγονται όλες οι διαφορές που μπορούν να αποτιμηθούν σε χρήματα και που η αξία του αντικειμένου τους είναι πάνω από είκοσι χιλιάδες (20.000) ευρώ, δεν υπερβαίνει, όμως, το ποσό των διακοσίων πενήντα χιλιάδων (250.000) ευρώ. Περαιτέρω, σύμφωνα με το άρθρο 684 ΚΠολΔ, αν εκκρεμεί η κύρια υπόθεση ενώπιον πολυμελούς δικαστηρίου (πρωτοδικείου, εφετείου ή δικαστηρίου παραπομπής), τότε η εγγραφή διατάσσεται και από αυτό (Β. Βαθρακοκοίλη ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΑ ΜΕΤΡΑ ΑΘΗΝΑ 2012 άρθρο 706, παρ. 90, σελ. 498), σύμφωνα και με τα προεκτιθέμενα, ήτοι στην περίπτωση του πολυμελούς πρωτοδικείου, που ενδιαφέρει εν προκειμένω, αν η κύρια υπόθεση είναι εκκρεμής σε αυτό (πολυμελές πρωτοδικείο), η δε σχετική αίτηση ασφαλιστικών μέτρων θα δικαστεί από το τελευταίο μόνο κατά τη συζήτηση της κύριας υπόθεσης, ενώ δεν επιτρέπεται να δημιουργηθεί αυτοτελής στάση δίκης για τη συζήτηση των ασφαλιστικών μέτρων […] Επομένως, σύμφωνα με τα εκτιθέμενα στη μείζονα σκέψη και δεδομένου ότι η κρινόμενη αίτηση ασφαλιστικών μέτρων εισάγεται στο παρόν δικαστήριο (Πολυμελές Πρωτοδικείο), προκειμένου να συζητηθεί όχι μαζί, αλλά ανεξάρτητα από την κύρια υπόθεση, και συγκεκριμένα την προαναφερόμενη από 13.12.2013 αγωγή διάρρηξης των επίδικων δικαιοπραξιών ως καταδολιευτικών, η οποία έχει προσδιοριστεί να συζητηθεί στις 9.6.2016, έχει δε κοινοποιηθεί σε άπαντες τους εναγομένους της δίκης αυτής, όπως προκύπτει από τις υπ’ αριθμ. 5818-ΣΤ722.1.2014, 5819-ΣΤ722.1.2014, 5820-ΣΤ722.1.2014 εκθέσεις επίδοσης του δικαστικού επιμελητή του πρωτοδικείου Αθηνών Αθανασίου Γεωργαντόπουλου, πρέπει, κατά την άποψη, που ακολουθεί το παρόν Δικαστήριο να απορριφθεί η υπό κρίση αίτηση ως απαράδεκτη. Τέλος, πρέπει να συμψηφιστούν στο σύνολο τους τα δικαστικά έξοδα των διαδίκων, κατ’ άρθρο 179 ΚΠολΔ, λόγω της δυσχέρειας των νομικών κανόνων που εφαρμόστηκαν, όπως ορίζεται ειδικότερα στο διατακτικό”.
Να σημειωθεί ότι η αίτηση για προσωρινή διαταγή που δικάστηκε σε σύνθεση Πολυμελούς και είχε συζητηθεί δύο μέρες μετά την κατάθεση της αίτησης ασφαλιστικών μέτρων, είχε γίνει δεκτή.
Ευγενία Φωτοπούλου
info@efotopoulou.gr
.