Προϋποθέσεις έκδοσης βιβλιαρίου ανασφάλιστου και νοσοκομειακής – ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης ανασφάλιστων
Oι προϋποθέσεις του δικαιώματος έκδοσης βιβλιαρίου ανασφαλίστου (απορίας) και αυτές της νοσοκομειακής – ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης, όσων είναι ανασφάλιστοι ή ασφαλισμένοι με απωλεσθείσα ασφαλιστική ικανότητα λόγω οφειλών στο ταμείο τους πρέπει να διαχωρίζονται μεταξύ τους, αφού είναι διαφορετικές από τυπικής και ουσιαστικής απόψεως και είναι κατά σειρά οι εξής:
Καταρχάς για τη θεμελίωση δικαιώματος έκδοσης βιβλιαρίου απορίας ισχύουν τα εξής:
Πρωτίστως ισχύει ακόμη η απόφαση 139491 των Υπουργών Υγείας και Οικονομικών (ΦΕΚ Β 1747 – 30.11.2006), στην οποία ορίζονται τα εξής:
Α. ΚΑΘΟΡΙΣΜΟΣ ΔΙΚΑΙΟΥΧΩΝ
Δωρεάν δικαιούχοι νοσοκομειακής και ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης εφόσον δεν δικαιούνται τοιαύτη άμεσα ή έμμεσα από οποιοδήποτε ασφαλιστικό φορέα, και διαμένουν νόμιμα και μόνιμα στη χώρα:1 Α. Έλληνες πολίτες ή ελληνικής καταγωγής (ομογενείς, κάτοχοι ειδικού δελτίου ταυτότητας ομογενούς) ή ανιθαγενείς ή υπήκοοι των κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, είναι ανασφάλιστοι και το οικογενειακό ετήσιο εισόδημά τους δεν ξεπερνά το ποσό των 6.000 Ευρώ, προσαυξανόμενο κατά 20% για τη σύζυγο και για κάθε ανήλικο ή προστατευόμενο παιδί, με την προϋπόθεση βέβαια ότι αυτό το εισόδημα δεν προέρχεται από επαγγελματική δραστηριότητα τέτοια που να του παρέχει τη δυνατότητα ασφάλισης. Το καθορισθέν αυτό εισόδημα, αυξάνεται κατά 50% στις περιπτώσεις ατόμων με αναπηρία 67% και άνω. Ως εισόδημα νοείται το φορολογούμενο πραγματικό ή τεκμαρτό και το απαλλασσόμενο ή φορολογούμενο με ειδικό τρόπο.
2 Α α. Ανασφάλιστοι λογοτέχνες και τα μέλη των οικογενειών τους (σύζυγος και ανήλικα τέκνα. β. Ανασφάλιστα μέλη του Επιμελητηρίου Εικαστικών Τεχνών Ελλάδος και τα μέλη των οικογενειών τους (σύζυγος και ανήλικα τέκνα) και μέλη των Κρατών Μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης καθώς και Έλληνες ομογενείς.γ. Ανασφάλιστοι Έλληνες μουσικοί, τραγουδιστές και λοιποί απασχολούμενοι στο θέαμα-ακρόαμα που εργάζονται περιστασιακά. δ. Ανασφάλιστοι πρώην βουλευτές και τα μέλη των οικογενειών τους (σύζυγος και ανήλικα τέκνα).ε. Άτομα που φιλοξενούνται στις θεραπευτικές κοινότητες για απεξάρτηση, ΟΚΑΝΑ, Νόστος ή παρακολουθούνται ως εξωτερικοί ασθενείς.Στους ανωτέρω δικαιούχους χορηγείται βιβλιάριο ανασφαλίστου για ένα (1) έτος.
3 Α α. Παιδιά που διαμένουν σε Μονάδες Κοινωνικής Φροντίδας ή άλλα ιδρύματα Ν.Π.Δ.Δ. ή Ν.Π.Ι.Δ. β. Αγωνιστές της Εθνικής Αντίστασης – τραυματίες πολέμου και τα προστατευόμενα μέλη των οικογενειών τους. γ. Έλληνες μοναχοί και μοναχοί και λαϊκοί της Ιεράς Μονής Σινά και κληρικοί των Πατριαρχείων. δ. Ανασφάλιστες άγαμες επίτοκες και μητέρες ως και τα παιδιά αυτών. ε. Παιδιά που τοποθετούνται σε ανάδοχες οικογένειες. Στους ανωτέρω δικαιούχους χορηγείται βιβλιάριο ανασφαλίστου για ένα (1) έτος.
4 Α α. Ομογενείς που διαθέτουν βεβαίωση κατάθεσης δικαιολογητικών για απόκτηση ειδικού δελτίου ταυτότητας ομογενούς ή απόκτησης της ελληνικής ιθαγένειας. β. Αλλοδαποί με άδεια παραμονής για ανθρωπιστικούς λόγους (υγείας)γ. Οι υπήκοοι των Κρατών Μελών του Ευρωπαϊκού Κοινωνικού Χάρτη δ. Αλλογενείς σύζυγοι Ελλήνων ή ομογενών ή Κρατών Μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης καθώς και τα τέκνα αυτών.Στους δικαιούχους αυτών των κατηγοριών χορηγείται πιστοποιητικό κοινωνικής προστασίας εφόσον υπάρχει αποδεδειγμένα πρόβλημα υγείας.
5 Α. Σύμφωνα με τις διατάξεις του π.δ. 266/1999: α) Οι αναγνωρισμένοι πολιτικοί πρόσφυγες β) Οι αλλοδαποί οι οποίοι έχουν υποβάλει αίτηση για αναγνώριση προσφυγικής ιδιότητας και η οποία βρίσκεται στο στάδιο εξέτασης από το Υπουργείο Δημόσιας Τάξης, καθώς και γ) οι έχοντες έγκριση παραμονής για ανθρωπιστικούς λόγους ή έχει ταχθεί σε αυτούς προθεσμία η οποία δεν έχει εκπνεύσει ακόμη, έχουν τη δυνατότητα της δωρεάν ιατροφαρμακευτικής και νοσοκομειακής περίθαλψης με την άμεση επίδειξη του δελτίου ταυτότητας πρόσφυγα ή του δελτίου αιτήσαντος άσυλο αλλοδαπού ή του ειδικού δελτίου παραμονής για ανθρωπιστικούς λόγους αλλοδαπού αντίστοιχα, στις υπηρεσίες του ΕΣΥ.
6 Α. Οι αλλοδαποί θύματα των εγκλημάτων των 323, 323Α, 349, 351 και 351Α του Ποινικού Κώδικα (σύμφωνα με το π.δ. 233/2003), που είναι ανασφάλιστοι είναι δικαιούχοι άμεσης και δωρεάν ιατροφαρμακευτικής και νοσοκομειακής περίθαλψης από τις υπηρεσίες του ΕΣΥ, για όσο χρονικό διάστημα διαρκούν τα μέτρα προστασίας και αρωγής και με την επίδειξη μόνο της σχετικής βεβαίωσης από την οικεία Αστυνομική Διεύθυνση, απευθείας στις υπηρεσίες του ΕΣΥ και στην οποία θα αναγράφεται ρητά ο χρόνος προστασίας και αρωγής.
7 Α. Οι κρατούμενοι σε φυλακές, φιλοξενούμενοι σε ιδρύματα αγωγής ανηλίκων και φιλοξενούμενοι σε στέγες φιλοξενίας ανηλίκων, των εταιρειών ανηλίκων (Ν.Π.Δ.Δ.) είναι δικαιούχοι δωρεάν ιατροφαρμακευτικής και νοσοκομειακής περίθαλψης με επίδειξη της σχετικής βεβαίωσης του σωφρονιστικού καταστήματος, του ιδρύματος αγωγής ή της στέγης φιλοξενίας, απευθείας στην υπηρεσία του ΕΣΥ.
Β. ΔΙΚΑΙΟΛΟΓΗΤΙΚΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΔΟΣΗ ΒΙΒΛΙΑΡΙΟΥ ΑΝΑΣΦΑΛΙΣΤΟΥ
Γενικά δικαιολογητικά:
1. Αίτηση επί εντύπου που χορηγείται από την αρμόδια υπηρεσία της Ν.Α., στην οποία θα επισυνάπτεται φωτοτυπία ταυτότητας ή διαβατηρίου ή ταυτότητα ανιθαγενούς, δύο (2) φωτογραφίες του μέλους για το οποίο θα εκδοθεί βιβλιάριο και υπεύθυνη δήλωση του
ν. 1599/1986 στην οποία θα βεβαιώνεται ότι όλα τα στοιχεία που προσκομίζονται είναι αληθή, ότι ο αιτών είναι ανασφάλιστος και δεν δικαιούται ασφάλιση άμεσα ή έμμεσα από άλλο μέλος της οικογένειας και ότι σε περίπτωση που αλλάξει η ασφαλιστική του κατάσταση θα δηλωθεί αμέσως και θα παραδοθεί το βιβλιάριο στην υπηρεσία έκδοσής του. Επιπλέον στην υπεύθυνη δήλωση θα δηλώνεται ότι δεν υπάρχουν εισοδήματα από συντάξεις ή άλλες πηγές του εξωτερικού. 2. Πιστοποιητικό οικογενειακής κατάστασης και αποδεικτικό μόνιμης κατοικίας όπου δε απαιτείται απόδειξη (ΔΕΗ, ΟΤΕ, ΕΥΔΑΠ), όταν δεν υποβάλλεται φορολογική δήλωση ή υπάρχει νέα εγκατάσταση κ.λπ. 3. Άδεια διαμονής για τους υπηκόους των Κρατών Μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης από το οικείο Αστυνομικό Τμήμα της κατοικίας τους. Για την κατηγορία 1Α εκτός των γενικών δικαιολογητικών, απαιτείται ακόμη: –Αντίγραφο εντύπων Ε1, Ε2, Ε9 από την εφορία. -Αντίγραφο του εκκαθαριστικού σημειώματος φόρου εισοδήματος του προηγούμενου έτους. Σε περίπτωση που ο δικαιούχος δεν υποχρεούται στη υποβολή φορολογικής δήλωσης, υποβάλλεται υπεύθυνη δήλωση του ν. 1599/1986, θεωρημένη από την αρμόδια ΔΟΥ. Βεβαίωση:
i. Αποδεικτικό πληρωμής Προνοιακού επιδόματος και ii. Του ΟΓΑ προκειμένου για δικαιούχο που εμπίπτει στις διατάξεις του άρθρου 39 του ν. 2459/1997 (επίδομα τρίτου παιδιού, πολυτεκνικό επίδομα ή σύνταξη ή ισόβια πολυτεκνική σύνταξη). iii. Για τους ομογενείς, επικυρωμένο αντίγραφο του ειδικού δελτίου ταυτότητας ομογενούς. Για τους ομογενείς, αλλοδαπούς ή πρόσφυγες, γίνεται έλεγχος του διαβατηρίου για την είσοδο και έξοδο από τη χώρα και κρατούνται επικυρωμένα φωτοαντίγραφα στο σχετικό φάκελο. Για τις ειδικότερες υποομάδες της κατηγορίας 2Α τα απαιτούμενα δικαιολογητικά είναι: Για την περίπτωση 2α: Τα γενικά δικαιολογητικά και πιστοποιητικό ή βεβαίωση των Σωματείων: «Εταιρεία Ελλήνων Λογοτεχνών, Εθνική Εταιρεία Ελλήνων Λογοτεχνών και Εταιρεία Συγγραφέων», «Εταιρεία Λογοτεχνών Θεσ/κης», «Ενωτική Πορεία Συγγραφέων», «Πανελλήνια Ένωση Λογοτεχνών», «Σύνδεσμος Ιστορικών Συγγραφέων», «Ένωση Ελλήνων Συγγραφέων», «Εταιρεία Λογοτεχνών Ν.Δ. Ελλάδος», «Παγκόσμια Εστία Λογοτεχνών», «Ένωση Λογοτεχνών Βορείου Ελλάδος», «Ο κύκλος του Ελληνικού Παιδικού Βιβλίου», «Η Ελληνική Εταιρία Μεταφραστών Λογοτεχνίας», «Εταιρεία Γραμμάτων και Τεχνών Πειραιά» και «Πανελλήνιος Σύλλογος Επαγγελματιών Μεταφραστών», από την οποία θα προκύπτει ενεργό μέλος αυτών, η ιδιότητα του ενδιαφερομένου και ότι δεν δικαιούται ασφάλισης.
Για την περίπτωση 2β: Τα γενικά δικαιολογητικά και πιστοποιητικό ή βεβαίωση από το Επιμελητήριο Εικαστικών Τεχνών Ελλάδος από την οποία θα προκύπτει το ονοματεπώνυμο και η διεύθυνση κατοικίας του ενδιαφερομένου και ότι δεν δικαιούται ασφάλισης.
Για την περίπτωση 2γ: Τα γενικά δικαιολογητικά και βεβαίωση από το Σωματείο ή την Ένωση Τραγουδιστών και Μουσικών Ελλάδος και βεβαίωση ότι δεν δικαιούται ασφάλιση.
Για την περίπτωση 2δ: Τα γενικά δικαιολογητικά και πιστοποιητικό ή βεβαίωση της αρμόδιας υπηρεσίας της Βουλής των Ελλήνων από την οποία να προκύπτει ότι ο ενδιαφερόμενος είχε διατελέσει βουλευτής, το συγκεκριμένο χρονικό διάστημα και ότι είναι ανασφάλιστος.
Για την περίπτωση 2ε: Τα γενικά δικαιολογητικά και πιστοποιητικό ή βεβαίωση από τη θεραπευτική κοινότητα που φιλοξενούνται. Για τις ειδικότερες υποομάδες της κατηγορίας 3Α τα απαιτούμενα δικαιολογητικά είναι: Για την περίπτωση 3α: Αίτηση, δύο (2) φωτογραφίες και βεβαίωση του ιδρύματος που περιθάλπει το παιδί. Για την περίπτωση 3β: Τα γενικά δικαιολογητικά και βεβαίωση δημόσιας αρχής ότι έχουν την ιδιότητα του συνταξιοδοτημένου αγωνιστή Εθνικής Αντίστασης σύμφωνα με τις διατάξεις του ν. 1543/1985, ενώ όταν ο αγωνιστής έχει πεθάνει, ότι η σύζυγος, τα τέκνα του και η άγαμη αδελφή του συνταξιοδοτούνται λόγω του θανάτου αυτού με βάση τις διατάξεις του ν. 1543/1985. Για την περίπτωση 3γ: Φωτοτυπία ταυτότητας ή διαβατηρίου, δύο (2) φωτογραφίες και βεβαίωση της Μονής ή της Ιεράς Μονής Σινά ή του Επιτρόπου του Επίσημου Μετοχίου Αθηνών ότι ανήκουν και υπηρετούν σε αυτήν ή βεβαίωση του Πατριαρχείου που υπηρετούν. Για την περίπτωση 3δ: Τα γενικά δικαιολογητικά και βεβαίωση κυοφορίας. Για την περίπτωση 3ε: Αίτηση, δύο (2) φωτογραφίες και βεβαίωση της Μονάδας Κοινωνικής Φροντίδας που έχει κάνει την αναδοχή. Για την κατηγορία 4Α: Ομογενείς που διαθέτουν βεβαίωση κατάθεσης δικαιολογητικών για απόκτηση ελληνικής ιθαγένειας ή δελτίου ταυτότητας ομογενούς και αλλοδαποί με άδεια παραμονής που αναγράφει «Ανθρωπιστικοί λόγοι» (υγείας), εκδίδεται πιστοποιητικό κοινωνικής προστασίας κατόπιν υποβολής όλων των δικαιολογητικών που προβλέπονται για την κατηγορία 1 για όσο διάστημα ισχύει η άδεια παραμονής και όχι πέραν του 1 έτους. Η Επιτροπή Κοινωνικής Αρωγής δύναται να ζητήσει οποιοδήποτε άλλο στοιχείο κριθεί απαραίτητο.
Γ. ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΕΓΓΡΑΦΗΣ ΣΤΟ ΜΗΤΡΩΟ ΚΑΙ ΕΚΔΟΣΗ ΒΙΒΛΙΑΡΙΟΥ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΑΔΥΝΑΤΩΝ ΚΑΙ ΑΝΑΣΦΑΛΙΣΤΩΝ ΚΑΙ ΑΠΟΦΑΣΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ
Οι δικαιούχοι που εφοδιάζονται με βιβλιάριο ανασφαλίστου, εγγράφονται στο Μητρώο Ανασφαλίστων και Οικονομικά Αδυνάτων που τηρείται στην αρμόδια υπηρεσία Υγείας ή Πρόνοιας κάθε Νομαρχίας (αυτή ορίζεται με απόφαση Νομάρχη). Ακολουθείται η κάτωθι διαδικασία:
α) Κατάθεση από τον αιτούντα (ή εξουσιοδοτημένο εκπρόσωπό του) των προβλεπόμενων δικαιολογητικών στην αρμόδια υπηρεσία Πρόνοιας ή Υγείας της Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης του τόπου μόνιμης κατοικίας του. β) Έλεγχος των δικαιολογητικών από την υπηρεσία ως προς την πληρότητα και γνησιότητα. γ) Διαβίβαση των δικαιολογητικών σε ειδική Επιτροπή Κοινωνικής Αρωγής η οποία συγκροτείται με απόφαση του Νομάρχη κατά Νομ/κή Αυτοδ/ση ή Νομ/κό Διαμέρισμα ή Νομ/κό Τομέα και αποτελείται από έναν υπάλληλο της ΔΟΥ κατηγορίας ΠΕ, έναν υπάλληλο (κατά προτίμηση Κοινωνικό Λειτουργό) της αρμόδιας Δ/νσης Πρόνοιας και έναν υπάλληλο της Δ/νσης Υγείας (κατά προτίμηση ιατρικής ειδικότητας ή παραιατρικού επαγγέλματος) με τους αναπληρωτές τους. Με την Πράξη συγκρότησης της Επιτροπής Κοινωνικής Αρωγής, ορίζονται ο Πρόεδρος (υπάλληλος της Νομαρχίας) και ο Γραμματέας, μαζί με τους αναπληρωματικούς τους. Κατά τις συνεδριάσεις της Επιτροπής συντάσσεται πρακτικό στο οποίο μνημονεύονται τα ονόματα και η ιδιότητα των παρισταμένων μελών, ο τόπος και ο χρόνος της συνεδρίασης, τα θέματα που συζητήθηκαν, η μορφή και τα αποτελέσματα της ψηφοφορίας και οι αποφάσεις που λήφθηκαν. Οι αποφάσεις της Επιτροπής λαμβάνοντα κατά πλειοψηφία των παρόντων μελών. Συντάσσεται πρακτικό από το Γραμματέα και επικυρώνεται από τον Πρόεδρο. Προωθείται δε στην αρμόδια υπηρεσία για έκδοση της σχετικής Απόφασης. Στις περιπτώσεις που η απόφαση είναι μεν θετική αλλά δεν θεμελιώνεται δικαίωμα βιβλιαρίου υγείας (περίπτωση 3), χορηγείται μόνο η απόφαση, η οποία και προσκομίζεται στο νοσηλευτικό ίδρυμα, ενώ ως περιστατικό καταγράφεται με όλα τα προσκομισθέντα στοιχεία. δ) Μετά τη λήξη του χρόνου ισχύος του βιβλιαρίου, η ανανέωσή του γίνεται με την ίδια διαδικασία με την οποία εκδίδεται. Δεν προσκομίζονται εκ νέου δικαιολογητικά που σύμφωνα με την κρίση της αρμόδιας υπηρεσίας υπάρχουν στο φάκελο του αιτούντα. ε) Σε εξαιρετικές περιπτώσεις έκτακτων εισαγωγών για νοσηλεία, είναι δυνατή η έκδοση βιβλιαρίων με αναδρομική ισχύ κατ’ ανώτατο όριο ενός μηνός από την υποβολή της σχετικής αίτησης μετά από ειδική αιτιολογημένη απόφαση της Επιτροπής. Η αίτηση χορήγησης βιβλιαρίου πρέπει να κατατεθεί εντός ενός μηνός από την έκτακτη εισαγωγή στο Νοσοκομείο. στ) Σε περιπτώσεις που η νοσηλεία συνεχίζεται (κυρίως ψυχιατρικά περιστατικά) είναι δυνατή η έκδοση βιβλιαρίων με αναδρομική ισχύ από την ημέρα της εισαγωγής στο Νοσοκομείο, μετά από αιτιολογημένη απόφαση της Επιτροπής. Εάν κατά την κρίση της επιτροπής υπάρχει μερική αδυναμία κάλυψης της συγκεκριμένης δαπάνης, θα ορίζεται ποσοστό συμμετοχής έως 30% του περιθαλπομένου, σύμφωνα με τις διατάξεις του ν.δ. 57/1973. Προβλέπεται η δυνατότητα άμεσης πρόσβασης και ελέγχου στο Μητρώο Ανασφαλίστων και Οικονομικά Αδυνάτων των Νομαρχιών από τις συναρμόδιες υπηρεσίες του Υπουργείου Υγείας και Κοινωνικής Αλληλεγγύης (Δ/νση Ανάπτυξης Μονάδων Υγείας και Δ/νση Κοινωνικής Αντίληψης και Αλληλεγγύης). Τηρείται και ηλεκτρονικός φάκελος με όλα τα δικαιολογητικά και στοιχεία των αιτούντων, στα οποία το Υπουργείο έχει επίσης δυνατότητα άμεσης πρόσβασης.
Δ. ΠΑΡΟΧΕΣ ΣΤΟΥΣ ΔΙΚΑΙΟΥΧΟΥΣ ΒΙΒΛΙΑΡΙΟΥ
Στους δικαιούχους βιβλιαρίου δωρεάν ιατροφαρμακευτικής και νοσοκομειακής περίθαλψης παρέχεται: 1. Δωρεάν πλήρης νοσηλεία σε κλίνες Γ’ θέσης. Ειδικά όμως οι Αρχιερείς των Πατριαρχείων δικαιούνται Α΄ θέση ενώ οι ιερείς και λαϊκοί αυτών ΒΒ΄ θέση.
2. Εξέταση και δωρεάν χορήγηση φαρμάκων (λίστας) στα ιδρύματα που αναφέρονται στην Απόφαση και διενέργεια παρακλινικών ή εργαστηριακών εξετάσεων.3. Μεταφορά ασθενών με πλωτό ή αεροπορικό μέσο.
Σημειώνουμε πάντως πως ακόμη και αν κανείς είναι ανασφάλιστος ή ασφαλισμένος σε δημόσιο ασφαλιστικό ταμείο (π.χ. ΟΑΕΕ) με απωλεσθείσα όμως ασφαλιστική ικανότητα λόγω των οφειλών του, που δε δικαιούται λόγω του εισοδηματικού κριτηρίου να εκδώσει βιβλιάριο απορίας δικαιούται ωστόσο και αυτός (όπως και τα εξαρτώμενα μέλη της οικογένειάς του), σε κάθε περίπτωση, και πάλι δωρεάν νοσοκομειακή αλλά και ιατροφαρμακευτική περίθαλψη βάσει δύο πρόσφατων υπουργικών αποφάσεων που ισχύουν από τον Ιούνιο του 2014.
Συγκεκριμένα με βάση την υπ’ αρ. 56432 απόφαση των υπουργών υγείας και οικονομικών (ΦΕΚ Β 1753 – 28.06.2014) με τίτλο:
Καθορισμός προϋποθέσεων, κριτηρίων και διαδικασιών πρόσβασης στο σύστημα φαρμακευτικής περίθαλψης ανασφαλίστων και οικονομικά αδυνάτων πολιτών.
1. Οι ανασφάλιστοι Έλληνες πολίτες, οι νομίμως διαμένοντες στην ελληνική επικράτεια ομογενείς, οι υπήκοοι κρατών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης και οι υπήκοοι τρίτων χωρών, νόμιμα και μόνιμα διαμένοντες στην Ελλάδα, οι οποίοι στερούνται των προϋποθέσεων έκδοσης βιβλιαρίου ανασφαλίστου και δεν είναι ασφαλισμένοι σε κανένα δημόσιο ή ιδιωτικό φορέα και οι ασφαλισμένοι που έχουν απωλέσει την ασφαλιστική τους ικανότητα λόγω οφειλών στα οικεία Ασφαλιστικά Ταμεία, όπως επίσης και τα εξαρτώμενα μέλη της οικογένειας τους, δικαιούνται δωρεάν φαρμακευτική φροντίδα.
2. Αρμόδιοι για την συνταγογράφηση φαρμάκων σε δικαιούχους της άνω παραγράφου είναι αποκλειστικά και μόνον ιατροί των Νοσοκομείων του ΕΣΥ και των δημοσίων δομών παροχής υπηρεσιών πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας του ΠΕΔΥ.
Τα φάρμακα τα οποία καλύπτονται ανήκουν αποκλειστικά και μόνον στον θετικό κατάλογο αποζημιούμενων φαρμάκων του ν. 3816/2010. Για την συνταγογράφηση των φαρμάκων αυτών στους δικαιούχους της παραγρ. 1 ισχύουν οι όροι και οι προϋποθέσεις συνταγογράφησης, ελέγχων και συμμετοχών που ισχύουν κατά την συνταγογράφηση τους σε ασφαλισμένους.
Η συνταγογράφηση των αναγκαίων φαρμακευτικών ιδιοσκευασμάτων για τους ανασφάλιστους θα γίνεται από τις δημόσιες δομές μέσω του συστήματος ηλεκτρονικής συνταγογράφησης με την έκδοση ηλεκτρονικών συνταγών επί των οποίων θα προβλεφθεί ειδική ένδειξη. Οι δικαιούχοι θα έχουν πρόσβαση σε όλο το φάσμα της φαρμακευτικής περίθαλψης που αφορά οξεία περιστατικά, χρόνιες παθήσεις, καθώς και φάρμακα υψηλού κόστους, με τους ίδιους όρους, προϋποθέσεις, διαδικασίες και προβλεπόμενες επιβαρύνσεις που ακολουθούνται και για τους ασφαλισμένους.
3. Οι δικαιούχοι της παραγράφου 1 θα προμηθεύονται τα φάρμακά τους από τα νοσοκομεία του ΕΣΥ, από τα φαρμακεία του ΕΟΠΥΥ και όλα τα συμβεβλημένα με τον ΕΟΠΥΥ ιδιωτικά φαρμακεία. Στην περίπτωση φαρμάκων που χορηγούνται εντός νοσοκομείων κατά την διάρκεια νοσηλείας ή σε ημερήσια και εξωτερική βάση, συμπεριλαμβανομένων των φαρμάκων της παραγράφου 2α του άρθρου 12 του ν. 3816/2010, ισχύουν οι όροι και οι προϋποθέσεις των παραγράφων της παρούσης κοινής υπουργικής απόφασης και της κείμενης νομοθεσίας.
Η προμήθεια των φαρμάκων αυτών από τα νοσοκομεία γίνεται σύμφωνα με τα οριζόμενα στις κείμενες διατάξεις περί τιμολόγησης, εκπτώσεων και συμμετοχών. Στην περίπτωση φαρμάκων που ελέγχονται από επιτροπές του ΕΟΠΥΥ και η χρήση τους προεγκρίνεται στην περίπτωση των ασφαλισμένων, εφαρμόζονται αναλογικά ίδιες ρυθμίσεις για την περίπτωση των ανασφάλιστων. Αντίστοιχα στην περίπτωση φαρμάκων που συνταγογραφούνται σύμφωνα με τους όρους της παρούσης για χρήση εκτός νοσοκομείων, η χορήγηση τους δύναται να γίνεται είτε από τα φαρμακεία του ΕΟΠΥΥ, είτε από τα ιδιωτικά φαρμακεία.
Φάρμακα υψηλού κόστους που εμπίπτουν στο πλαίσιο της παραγράφου 2α του άρθρου 12 του ν. 3816/2010, χορηγούνται αποκλειστικά και μόνον από τα φαρμακεία του ΕΟΠΥΥ και η προμήθεια τους από τους Κατόχους Αδείας Κυκλοφορίας γίνεται σύμφωνα με τα ισχύοντα στην κείμενη νομοθεσία.
Επιπρόσθετα ο ΕΟΠΥΥ δύναται να χορηγεί και φάρμακα που δεν εμπίπτουν στο πλαίσιο της παραγράφου 2α του άρθρου 12 του ν. 3816/2010, και η προμήθεια τους από τους Κατόχους Αδείας Κυκλοφορίας γίνεται ειδικά και μόνο για τις περιπτώσεις των ανασφαλίστων με τους ίδιους όρους που ισχύουν για τα φάρμακα της παραγράφου 2α του άρθρου 12 του ν.3816/2010, δηλαδή σε τιμή νοσοκομειακή και με επιπλέον έκπτωση 6,5%. Η συμμετοχή των ασθενών σε περιπτώσεις φαρμάκων υψηλού κόστους είναι μηδενική. Στην περίπτωση των φαρμάκων που δεν εμπίπτουν στις προϋποθέσεις της παραγράφου 2α του άρθρου 12 του ν.3816/2010 η διάθεση δύναται να γίνεται από τα συμβεβλημένα ιδιωτικά φαρμακεία με τον ΕΟΠΥΥ. Στην περίπτωση αυτή η συμμετοχή είναι ίδια με την συμμετοχή που ισχύει για τους ασφαλισμένους.
Η συνταγογράφηση γίνεται με βάση την δραστική ουσία και χορηγείται πάντοτε το φθηνότερο φάρμακο της δραστικής ουσίας, εκτός και αν ο ασθενής καλύψει την όποια διαφορά σε περίπτωση επιλογής ακριβότερου φαρμάκου.
4. Τα νοσοκομεία και ο ΕΟΠΥΥ δύνανται σε συμφωνία με τους Κατόχους Αδείας Κυκλοφορίας (ΚΑΚ) να προμηθεύονται τα φάρμακα ειδικά για την περίπτωση των δικαιούχων της παραγρ. 1 με επιπλέον εκπτώσεις πέραν αυτών που προβλέπει η κείμενη νομοθεσία. Έως την έκδοση αποφάσεων του Υπουργού Υγείας που θα θεσπίζουν, βάσει της κείμενης νομοθεσίας, ειδικά περιθώρια κέρδους για τους χονδρεμπόρους και τους φαρμακοποιούς ή εκπτώσεις και ειδικά επιπρόσθετα rebates για τους ΚΑΚ, ισχύουν τα προβλεπόμενα από τον νόμο περιθώρια κέρδους.
5. Οι δικαιούχοι της παραγρ. 1 υποχρεούνται να έχουν ΑΜΚΑ, προκειμένου να υπαχθούν στις διατάξεις της παρούσας απόφασης. Η συνταγογράφηση γίνεται μόνον με ειδικές ηλεκτρονικές συνταγές στο σύστημα ηλεκτρονικής συνταγογράφησης και δημιουργείται ή χρησιμοποιείται υπάρχον ειδικό μητρώο για ανασφάλιστους στην πλατφόρμα της ηλεκτρονικής συνταγογράφησης (ΗΔΙΚΑ) και τροποποιείται το λογισμικό ώστε να αναγνωρίζει τους ανασφάλιστους ως ένα επιπλέον ταμείο. Η επεξεργασία των σχετικών συνταγών γίνεται με βάση την κείμενη φαρμακευτική νομοθεσία και υπάρχει διακριτή έκδοση σχετικών παραστατικών πληρωμής που καταχωρούνται σε ειδικό κωδικό, ξεχωριστό από τον κωδικό της φαρμακευτικής περίθαλψης του ΕΟΠΥΥ, ώστε να είναι εφικτή η αποτελεσματική παρακολούθηση των σχετικών δεδομένων.
Οι φαρμακοποιοί θα υποβάλλουν κάθε μήνα με αυτοτελή φάκελο και τιμολόγιο τις εν λόγω συνταγές στις υπηρεσίες του ΕΟΠΥΥ. Οι συνταγές ελέγχονται αυτοτελώς παράλληλα με τον κανονικό λογαριασμό ΕΟΠΥΥ και εκδίδεται ξεχωριστό ένταλμα. Κατά τον υπολογισμό του αντίστοιχου ποσού, δύναται να αφαιρεθεί από το πληρωτέο οποιοδήποτε επιπλέον ποσό που αντιστοιχεί σε επιπρόσθετες εκπτώσεις για τα φάρμακα αυτά. Αντίστοιχες ρυθμίσεις μπορούν να ορισθούν για τις εκπτώσεις και επιπρόσθετα rebates των ΚΑΚ. Το ποσό που αφορά την κάλυψη των δικαιούχων της παρούσης συνυπολογίζεται στην συνολική φαρμακευτική δαπάνη του ΕΟΠΥΥ και στο claw back και στον υπολογισμό των περιθωρίων των δικτύων διανομής. Για τα φάρμακα αυτά ισχύουν όλα τα μέτρα ελέγχου της φαρμακευτικής φροντίδας που ισχύουν για τα φάρμακα που χορηγούνται στους ασφαλισμένους (πλαφόν, στόχοι συνταγογράφησης, συνταγογράφηση με δραστική ουσία, πρωτόκολλα) ώστε να τίθεται υπό έλεγχο η εξέλιξη της συνολικής φαρμακευτικής δαπάνης.
Με την υπ’ αρ: Υ4α/ΓΠ/οικ.48985 απόφαση ( ΦΕΚ Β 1465 – 05.06.2014) με θέμα: Τροποποίηση και συμπλήρωση της υπ’ αριθμ. 139491/2006 κοινής υπουργικής απόφασης (ΦΕΚ 1747/τ.Β) και Καθορισμός προϋποθέσεων, κριτηρίων και διαδικασιών πρόσβασης στο σύστημα νοσηλευτικής και ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης ανασφάλιστων και οικονομικά αδυνάτων πολιτών, οι υπουργοί υγείας και οικονομικών αποφάσισαν τα εξής:
Τροποποίηση και Συμπλήρωση την υπ’ αριθμ. 139491/2006 κοινή υπουργική απόφαση των Υπουργών Υγείας και Κοινωνικής Αλληλεγγύης και Οικονομίας και Οικονομικών, ως ακολούθως:
Στο τέλος του Κεφαλαίου Α της απόφασης προστίθενται οι ακόλουθες παράγραφοι:
8. Δικαιούχοι δωρεάν νοσοκομειακής περίθαλψης (πολυήμερης ή βραχείας) καθίστανται οι ακόλουθες κατηγορίες πολιτών: α. Ανασφάλιστοι Έλληνες πολίτες ή πολίτες ελληνικής καταγωγής (ομογενείς, κάτοχοι δελτίου ταυτότητας ομογενούς) ή υπήκοοι κρατών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης ή υπήκοοι τρίτων χωρών, νόμιμα και μόνιμα διαμένοντες στην Ελλάδα, οι οποίοι στερούνται των προϋποθέσεων έκδοσης βιβλιαρίου ανασφαλίστου και δεν είναι ασφαλισμένοι σε κανένα δημόσιο ή ιδιωτικό φορέα και β. Ασφαλισμένοι που έχουν απωλέσει την ασφαλιστική τους ικανότητα λόγω οφειλών στα οικεία Ασφαλιστικά Ταμεία, όπως επίσης και τα εξαρτώμενα μέλη της οικογένειάς τους.
9. Αρμόδια για την κρίση των δικαιούχων της παραγράφου 8 είναι τριμελής επιτροπή του Νοσοκομείου.
Σε κάθε Νοσοκομείο ορίζονται τριμελείς επιτροπές από το Διοικητή κατά περίπτωση στο Παθολογικό, Χειρουργικό και Ψυχιατρικό Τομέα.
Οι εν λόγω Επιτροπές συγκροτούνται από το Διευθυντή της Ιατρικής Υπηρεσίας ως Πρόεδρο, το Συντονιστή Διευθυντή του αντίστοιχου Τομέα και το Διευθυντή της Διοικητικής-Οικονομικής Υπηρεσίας, ως μέλη. Με την ίδια απόφαση ορίζεται γραμματέας της Επιτροπής διοικητικός υπάλληλος του Νοσοκομείου. Οι συνεδριάσεις των επιτροπών πραγματοποιούνται εντός ωραρίου εργασίας.
10. Για τις οριζόμενες κατηγορίες δικαιούχων της παραγράφου 8, ορίζεται:
α. Για τους έχοντες πρόβλημα υγείας, παρέχεται δωρεάν νοσοκομειακή περίθαλψη μόνον εφόσον αυτοί προσκομίσουν με αίτησή τους, ιατρική γνωμάτευση υπογεγραμμένη από το θεράποντα ιατρό και τον προϊστάμενο του αντιστοίχου τμήματος στη τριμελή Επιτροπή του Νοσοκομείου στο οποίο έχουν παραπεμφθεί.
Οι οριζόμενες στην παρούσα απόφαση επιτροπές συνεδριάζουν άμεσα προκειμένου να λάβουν απόφαση επί των υποβαλλομένων αιτημάτων και εισηγούνται στο Διοικητικό Συμβούλιο για την τελική έγκριση της δαπάνης.
Η δωρεάν νοσοκομειακή περίθαλψη αυτών αφορά εξολοκλήρου σε ότι έχει σχέση με τη πάθησή τους και παρέχεται μόνο από το Νοσοκομείο που τους παρακολουθεί και για όσο διάστημα χρειάζεται.
β. Για τους προσερχόμενους στα επείγοντα, ορίζεται ως προϋπόθεση ο χαρακτηρισμός των περιστατικών ως επειγόντων από τον υπεύθυνο των ΤΕΠ.
Για την εν λόγω κατηγορία παρέχεται δωρεάν νοσοκομειακή περίθαλψη μόνον εφόσον αυτοί προσκομίσουν ιατρική γνωμάτευση από τον υπεύθυνο των ΤΕΠ στις οριζόμενες Επιτροπές και ακολουθείται η ως άνω οριζόμενη διαδικασία.
Η δωρεάν νοσοκομειακή περίθαλψη αυτών αφορά στο χρονικό διάστημα από την προσέλευση στα επείγοντα μέχρι τη γραπτή διαβεβαίωση των υπευθύνων ιατρών ότι διενεργήθηκαν όλες οι απαραίτητες εξετάσεις ή επεμβατικές πράξεις και δεν κινδυνεύει πλέον η υγεία τους.
11. Οι οριζόμενοι στην περίπτωση α. δικαιούχοι νοσοκομειακής περίθαλψης παραπέμπονται σε Νοσοκομεία του ΕΣΥ από τις δημόσιες δομές παροχής υπηρεσιών πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας του Π.Ε.ΔΥ. και τα Τακτικά Εξωτερικά Ιατρεία των Νοσοκομείων.
12. Για τις ως άνω περιπτώσεις η ασφαλιστική ικανότητα βεβαιώνεται από το οικείο Ασφαλιστικό Ταμείο ή οποιονδήποτε φορέα που νομιμοποιείται για τη βεβαίωση ασφαλιστικής ικανότητας. Οι απαιτούμενες ενέργειες για τη διαπίστωση της ασφαλιστικής ικανότητας διενεργούνται αυτεπάγγελτα από τα Νοσοκομεία.
13. Οι αποφάσεις των ανωτέρω οριζομένων τριμελών Επιτροπών και των Διοικητικών Συμβουλίων των Νοσοκομείων δύνανται να υπόκεινται σε έλεγχο από το Σ.Ε.Υ.Π.Π.
14. Οι δικαιούχοι της παραγράφου 8 υποχρεούνται να έχουν ΑΜΚΑ, προκειμένου να υπαχθούν στις διατάξεις της παρούσας απόφασης.
Από το συνδυασμό των τριών αυτών αποφάσεων προκύπτει λοιπόν με σαφήνεια πως η προϋπόθεση του εισοδηματικού κριτηρίου αφορά τη δυνατότητα και την ικανότητα θεμελίωσης δικαιώματος για έκδοση του βιβλιαρίου ανασφαλίστου και μόνο. Από εκεί και πέρα ακόμη και αν κανείς δε δικαιούται να εκδώσει στο όνομά του βιβλιάριο ανασφαλίστου, επειδή έχει μεγαλύτερο εισόδημα από το οριζόμενο από την απόφαση 139491 του 2006, τότε ενδέχεται να δικαιούται και πάλι νοσοκομειακή και ιατροφαρμακευτική περίθαλψη, αν είναι ανασφάλιστος ή ασφαλισμένος που έχει απωλέσει την ασφαλιστική του ικανότητα λόγω οφειλών στο ασφαλιστικό ταμείο (και τα εξαρτώμενα μέλη της οικογένειάς του).
Λυδία Ζωγοπούλου, δικηγόρος