Έγκυρος ο διαλαμβανόμενος στη σύμβαση ανοικτού (αλληλόχρεου) λογαριασμού όρος κατά τον οποίον ο πιστωτής μπορεί να φέρει σε χρέωση του λογαριασμού κάθε οφειλή προερχόμενη από οποιαδήποτε αιτία

Από τις διατάξεις των άρθρων 669 ΕμπΝ, 361 ΑΚ και 112 ΕισΝΑΚ συνάγεται ότι «αλληλόχρεος λογαριασμός» είναι η σύμβαση μεταξύ δύο προσώπων εκ των οποίων το ένα τουλάχιστον είναι έμπορος (όπως η ανώνυμη εταιρία, κατά το άρθρο 1 Ν. 2190/1920), με την οποία (ενν. σύμβαση) συμφωνείται να καταχωρούνται σε ένα λογαριασμό, με τύπο πιστοχρεωστικών κονδυλίων, οι μεταξύ των ως άνω προσώπων συναλλαγές και να οφείλεται, κατά το κλείσιμο του εν λόγω λογαριασμού, το κατάλοιπο. Στην έννοια του αλληλόχρεου λογαριασμού περιλαμβάνεται, κατά την παρ’ ημίν νομολογία, και ο ανοικτός λογαριασμός πιστώσεως σε τράπεζα που κινείται με διαδοχικές αναλήψεις του δανείου (πιστώσεως) από τον πιστούχο της τράπεζας και τμηματικές αποδόσεις τούτου από τον ίδιο, με τους οικείους τόκους και προμήθειες (βλ. ενδεικτικώς ΑΠ 1022/2003 ΕλλΔνη 45.90, ΑΠ 667/2001 ΝΟΜΟΣ, ΑΠ 722/2000 ΧρΙΔ 2001.73, ΑΠ 1343/2000 ΕλλΔνη 43.419). Όπως προκύπτει από το άρθρο 112 παρ. 2 ΕισΝΑΚ, ο αλληλόχρεος λογαριασμός μπορεί να κλεισθεί όχι μόνον οριστικώς στις οριζόμενες από τον νόμο περιπτώσεις, αλλά και προσωρινώς κατά περιόδους. Η τράπεζα δικαιούται (άρθρο 47 παρ. 2 ΝΔ 17.7/13.8.1923) να κλείσει τον λογαριασμό αυτόν οποτεδήποτε θελήσει. Για το κατάλοιπο κλεισθέντος αλληλοχρέου λογαριασμού, δε, μπορεί να εκδοθεί διαταγή πληρωμής από την τράπεζα, εφόσον αποδεικνύονται εγγράφως η σύμβαση αυτού, η κίνηση, το κλείσιμο και το κατάλοιπο. Εξ άλλου, η περιλαμβανόμενη στη σύμβαση παροχής πιστώσεως με ανοικτό (αλληλόχρεο) λογαριασμό ειδική συμφωνία ότι η οφειλή του πιστούχου προς την πιστώτρια τράπεζα, που θα προκύψει από το οριστικό κλείσιμο της πιστώσεως, θα αποδεικνύεται από το απόσπασμα των εμπορικών βιβλίων της τράπεζας δεν προσκρούει στη δημόσια τάξη και είναι, ως δικονομική σύμβαση, έγκυρη (βλ. ΕφΠειρ 57/2010 ΧΡΗΔΙΚ 2011.119 και NOMOΣ, ΠΠρΑθ 1935/2010 ΝΟΜΟΣ, ΠΠρΑθ 4214/2010 ΝΟΜΟΣ, ΠΠρΑθ 5760/2010 ΝΟΜΟΣ, ΕφΠειρ 619/2009 ΔΕΕ 2011.72, ΕφΘεσ 780/2009 ΔΕΕ 2010.332, ΜΠρΑθ 1386/2005 ΑΡΧΝ 2009.184 και ΝΟΜΟΣ, ΜΠρΤρικ 137/2003 ΕΠΙΣΚΕΜΠΔ 2003.269 και ΝΟΜΟΣ). Ως προς το περί ου ο λόγος απόσπασμα, παρατηρητέον, επιπροσθέτως, ότι αρκεί η βεβαίωση της γνησιότητας της εκτύπωσης από υπάλληλο της τράπεζας και δεν απαιτείται επικύρωση από δικηγόρο ή δημόσια αρχή (βλ. ΠΠρΑθ 5760/2010 ΝΟΜΟΣ).

Έχοντας ήδη περιγράψει ανωτέρω τη λειτουργία του αλληλόχρεου λογαριασμού σε αδρές γραμμές, στο παρόν σημείο δέον όπως προβούμε στην επισήμανση που προλόγισε κατ’ ουσίαν ο τίτλος του παρόντος ευσύνοπτου άρθρου: Είναι έγκυρος ο διαλαμβανόμενος στη σύμβαση ανοικτού (αλληλόχρεου) λογαριασμού όρος κατά τον οποίον ο πιστωτής μπορεί να φέρει σε χρέωση του λογαριασμού κάθε οφειλή προερχόμενη από οποιαδήποτε αιτία [βλ. ΑΠ 778/1987 ΕΕΝ 1988.313, ΕφΠειρ 1047/1992 ΠειρΝ 1992.577, ΜΠρΛαρ 263/1994 ΑΡΧΝ 47.431 και Β. Αντ. Βαθρακοκοίλη, «ΕΡΝΟΜΑΚ Ερμηνεία Νομολογία Αστικού Κώδικα (κατ’ άρθρο) Τόμος Γ΄ Ημιτόμος Γ΄ ΕΙΔΙΚΟ ΕΝΟΧΙΚΟ Άρθρα 741 – 946 Με τις τροποποιήσεις και των νόμων του έτους 2002», Αθήνα 2006, σελ. 569].

Ανδρέας Ματσακάς

LL.M. Ποινικών Επιστημών

Advanced LL.M. Δικαίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων

E-mail: info@efotopoulou.gr