Διατάξεις σχετικές με την ασφαλή μεταφορά ανηλίκων με όχημα

Σύμφωνα με το άρθρο 12 παρ. 5 ν. 2696/1999, ως ισχύει μετά την τροποποίησή του από το ν. 3542/2007, η χρήση των ζωνών ασφαλείας είναι υποχρεωτική τόσο για τους οδηγούς όσο και για τους επιβάτες. Σε περίπτωση μεταφοράς ανηλίκων επιβατών, εφόσον στο όχημα υπάρχει συνοδός, την ευθύνη φέρει αυτός. Για τη μεταφορά παιδιών με αυτοκίνητο είναι υποχρεωτική η χρήση ειδικών μέσων συγκράτησης και προστασίας, όπως καθισμάτων, ζωνών ασφαλείας κλπ.. Με απόφαση του Υπουργού Μεταφορών και Επικοινωνιών καθορίζονται οι προδιαγραφές για τα ειδικά μέσα συγκράτησης, καθώς και εξαιρέσεις από την υποχρέωση αυτή.

Σύμφωνα δε με το άρθρο 33 του ίδιου νόμου, απαγορεύεται η κατάληψη θέσης παραπλεύρως του οδηγού, από παιδιά ηλικίας μικρότερης των δώδεκα (12) ετών, εφόσον δεν συγκρατούνται με εγκεκριμένο σύστημα συγκράτησης κατάλληλο για την ηλικία, το ύψος και το βάρος τους, ως και από περισσότερα πρόσωπα από όσα επιτρέπεται στη θέση αυτή. Επίσης, απαγορεύεται η μεταφορά ανηλίκων έως πέντε (5) ετών με μοτοσικλέτα ή μοτοποδήλατο, εφόσον δε συγκρατούνται με εγκεκριμένο σύστημα συγκράτησης κατάλληλο για την ηλικία, το ύψος και το βάρος τους.

H ΥΑ 439//2006 (ΥΑ 43917/5066 ΦΕΚ Β/1468/2006) που εκδόθηκε σε συμμόρφωση προς τις διατάξεις της οδηγίας 2003/20/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 8ης Απριλίου 2003, σχετικά με την υποχρεωτική χρησιμοποίηση ζωνών ασφαλείας και συστημάτων συγκράτησης για παιδιά στα οχήματα, εξειδίκευσε τις προϋποθέσεις νόμιμης μετακίνησης ανηλίκων. Σύμφωνα με αυτή, τα συστήματα συγκράτησης για παιδιά εντάσσονται σε πέντε “ομάδες μάζας”:

α) ομάδα 0 για παιδιά που ζυγίζουν κάτω των 10 kg,

β) ομάδα 0+ για παιδιά που ζυγίζουν κάτω των 13 kg,

γ) ομάδα Ι για παιδιά που ζυγίζουν από 9 έως 18 kg,

δ) ομάδα II για παιδιά που ζυγίζουν από 15 έως 25 kg,

ε) ομάδα III για παιδιά που ζυγίζουν από 22 έως 36 kg.

Τα συστήματα συγκράτησης για παιδιά υποδιαιρούνται σε δύο κλάσεις:

α) την κλάση ολοκληρωμένου τύπου, η οποία περιλαμβάνει συνδυασμό ιμάντων ή εύκαμπτων κατασκευαστικών στοιχείων με πόρπη ασφάλισης, συστήματα ρύθμισης, εξαρτήματα πρόσδεσης, και, σε ορισμένες περιπτώσεις, συμπληρωματικό κάθισμα ή/και σύστημα προστασίας από τις κρούσεις που μπορεί να αγκυρώνεται με δικό του ενσωματωμένο ιμάντα ή ιμάντες.

β) την κλάση μη ολοκληρωμένου τύπου, η οποία περιλαμβάνει μερικό σύστημα συγκράτησης το οποίο, όταν χρησιμοποιείται σε συνδυασμό με ζώνη ασφαλείας ενηλίκων που προσδένει το σώμα του παιδιού ή συγκρατεί το σύστημα όπου έχει τοποθετηθεί το παιδί, αποτελεί πλήρες σύστημα συγκράτησης για παιδιά.

Τα παιδιά ύψους κάτω των 150 cm που επιβαίνουν στα οχήματα των κατηγοριών Μ1, N1, N2 και Ν3, που είναι εξοπλισμένα με συστήματα ασφαλείας, πρέπει να συγκρατούνται με σύστημα συγκράτησης για παιδιά ολοκληρωμένου τύπου ή μη ολοκληρωμένου τύπου, προσαρμοσμένου στα σωματικά χαρακτηριστικά του παιδιού σύμφωνα με:

• την ταξινόμηση που προβλέπεται στο άρθρο 1 παράγραφος 3 της ΥΑ, για τα συστήματα συγκράτησης παιδιών που είναι εγκεκριμένα σύμφωνα με το στοιχείο (γ) σημείο (i) της παρούσας παραγράφου,
• την κλίμακα μεγέθους και της μέγιστης μάζας επιβαινόντων για τα οποία προορίζεται το σύστημα συγκράτησης για παιδιά, όπως ορίζεται από τον κατασκευαστή, για συστήματα συγκράτησης παιδιών εγκεκριμένων σύμφωνα με το στοιχείο (γ) σημείο (ii) της παρούσας παραγράφου.

 Στα οχήματα των κατηγοριών Μ1, N1, N2 και Ν3, που δεν είναι εφοδιασμένα με συστήματα ασφαλείας

• δεν επιτρέπεται να μεταφέρονται παιδιά ηλικίας κάτω των τριών ετών,

• με την επιφύλαξη του σημείου (ii), τα παιδιά ηλικίας τριών ετών και άνω και ύψους κάτω των 150 cm πρέπει να καταλαμβάνουν θέση καθημένου εκτός των εμπρόσθιων καθισμάτων.

Τα παιδιά ύψους κάτω των 150 cm αλλά τουλάχιστον 135 cm επιτρέπεται να συγκρατούνται από ζώνη ασφαλείας για ενήλικους. τις οικείες διατάξεις κάθε κράτους μέλους. Επίσης, πρέπει να φέρει ένα σχετικό εικονιζόμενο σήμα.

Τα παιδιά που αναφέρονται στα σημεία i) και ii), επιτρέπεται να μην συγκρατούνται από σύστημα συγκράτησης για παιδιά όταν ταξιδεύουν με ταξί. Ωστόσο, όταν τα εν λόγω παιδιά ταξιδεύουν με ταξί που δεν διαθέτει σύστημα συγκράτησης, πρέπει να καταλαμβάνουν κάθισμα εκτός από τα εμπρόσθια.

Τα παιδιά δεν πρέπει να χρησιμοποιούν σύστημα συγκράτησης με μέτωπο προς τα πίσω σε θέση επιβάτη η οποία προστατεύεται με μετωπικό αερόσακο, εκτός εάν ο αερόσακος αυτός έχει απενεργοποιηθεί ή απενεργοποιείται αυτομάτως κατά τρόπο επαρκή.

Οποιοδήποτε χρησιμοποιούμενο σύστημα συγκράτησης για παιδιά πρέπει να είναι σύμφωνο με τα ακόλουθα πρότυπα ή κάθε περαιτέρω προσαρμογής τους:

1. i) Του Κανονισμού ΟΕΕ/ΗΕ 44/03 ή της οδηγίας 77/541/ ΕΟΚ, ή

9. ii) Του Κανονισμού ΟΕΕ/ΗΕ 129.

Ευγενία Φωτόπουλου, δικηγόρος

evgenia@efotopoulou.gr