Μπορούν οι διάδικοι να προβάλλουν ενώπιον του Εφετείου νέα νομικά επιχειρήματα;
Οι διάδικοι δεν εμποδίζονται να προβάλουν στο Εφετείο και νέα νομικά επιχειρήματα, τα οποία παρέμειναν αχρησιμοποίητα κατά την πρωτοβάθμια εκδίκαση, διότι ο περιορισμός του άρθρου 527 του ΚΠολΔ αφορά μόνο τους πραγματικούς ισχυρισμούς. Άλλωστε και το ίδιο το Εφετείο μπορεί αυτεπαγγέλτως να λάβει υπόψη νομικές απόψεις που ούτε το πρωτοβάθμιο δικαστήριο εκτίμησε ούτε κανείς διάδικος επικαλέσθηκε.
Όλες όμως αυτές οι νομικές απόψεις πρέπει καταρχήν να στηρίζονται στο δίκαιο που ίσχυε κατά τον χρόνο της δημοσιεύσεως της πρωτόδικης αποφάσεως. Εφόσον αποστολή του Εφετείου είναι να ελέγχει την ορθότητα της πρωτοβάθμιας κρίσεως, ο έλεγχος αυτός πρέπει εξ ορισμού να επιχειρείται με βάση το ίδιο κανονιστικό κριτήριο, που μπορούσε και έπρεπε να χρησιμοποιήσει και ο ελεγχόμενος πρωτοβάθμιος δικαστής. Γι’ αυτό ρητά ορίζεται στο άρθρο 533 παρ. 2 ΚΠολΔ ότι “το δευτεροβάθμιο δικαστήριο εφαρμόζει το νόμο που ίσχυε όταν δημοσιεύθηκε η πρωτόδικη απόφαση”.
Επομένως, απαγορεύεται να λαμβάνει υπόψη για την κρίση της εφέσεως νεότερους κανόνες δικαίου, των οποίων δηλαδή η ισχύς άρχισε μετά τη δημοσίευση της εκκαλουμένης, εκτός εάν με αυτούς ορίζεται διαφορετικά ως προς την αναδρομική έναρξη της ισχύος τους, ενώ αν το δευτεροβάθμιο δικαστήριο εξαφανίζει την εκκαλουμένη απόφαση σύμφωνα μετά άρθρα 522 και 535 § 1 ΚΠολΔ και επιλαμβάνεται της εκδικάσεως της αγωγής και της ουσίας της υποθέσεως εξ υπαρχής, μετά από την αποδοχή λόγου εφέσεως, εφαρμόζει το νόμο που ισχύει κατά το χρόνο της δημοσιεύσεως της αποφάσεώς του (ΑΠ 391/2016).
Κωνσταντίνα Β. Πουρνάρα
Δικηγόρος