Διαγραφή αγωγών ή ανακοπών από τα βιβλία διεκδικήσεων κατ’ άρθρο 220 ΚΠολΔ

Κατά τη διάταξη του άρθρ. 220 παρ. 2 εδ. α’ ΚΠολΔ , αν οι αγωγές και ανακοπές που εγγράφηκαν στα βιβλία διεκδικήσεων είναι φανερά αβάσιμες, διατάσσεται η διαγραφή τους κατά τη διαδικασία των άρθρ. 740 επ. ΚΠολΔ. Ο όρος «φανερά αβάσιμη» αγωγή αναφέρεται σε αγωγή που χαρακτηρίζεται ως αβάσιμη, χωρίς τη διεξαγωγή αποδεικτικής διαδικασίας. Στον όρο αυτόν εμπίπτει η απαράδεκτη αγωγή, η νόμω αβάσιμη αγωγή ή και η ουσία αβάσιμη αγωγή, για την οποία το δικαστήριο σχηματίζει πεποίθηση μόνο από την εκτίμηση του δικογράφου της, χωρίς να έχει υποχρέωση να διατάξει αποδείξεις (βλ. ΑΠ 1364/2010, ΝΟΜΟΣ). Περί φανερά αβάσιμης αγωγής πρόκειται και στην περίπτωση κατά την οποία η αγωγή έχει εγκαταλειφθεί επί μεγάλο χρονικό διάστημα, δεδομένου ότι η αδράνεια του ενάγοντος ως προς την εκδίκαση της αγωγής, εφόσον υπερβαίνει ένα εύλογο χρονικό διάστημα, παρέχει, κατά την κοινή πείρα και λογική, σοβαρή ένδειξη περί του αβασίμου του δικαιώματος που έχει ασκηθεί με την αγωγή (βλ. ΕφΔωδ 22/2016 ΕφΑΘ 4223/2012, ΝΟΜΟΣ). Με τη διάταξη αυτή, η οποία θεσπίστηκε για την αποδέσμευση των ακινήτων από εκβιαστικές εγγραφές διεκδικήσεων, προβλέπεται διαγραφή της αγωγής και πριν από την τελεσίδικη κρίση και ανεξάρτητα από το εάν αυτή είναι εκκρεμής ή έχει εκδοθεί οριστική περί απόρριψής της απόφαση, αφού από τη διατύπωση της διάταξης δε γίνεται διάκριση μεταξύ αγωγών εκκρεμών, απλώς, ενώπιον του αρμόδιου Δικαστηρίου, ήτοι αυτών δηλαδή που δεν έχουν εισαχθεί προς εκδίκαση ή αγωγών επί των οποίων η συζήτηση έχει ήδη αρχίσει ή εκείνων επί των οποίων έχει ήδη εκδοθεί οριστική απορριπτική απόφαση (βλ. ΕφΑθ 4838/1996 ΕλλΔνη 1997, 877, ΜΠΚερκ 905/2018, ΝΟΜΟΣ). Τη διαγραφή της αγωγής μπορούν να ζητήσουν, δεδομένου ότι στη διάταξη του άρθρ. 220 ΚΠολΔ δεν ορίζονται περιοριστικά τα δικαιούμενα προς τούτο πρόσωπα, τόσο ο κύριος του ακινήτου, όσο και κάθε άλλο πρόσωπο που έχει έννομο συμφέρον, ενώ δεν απαιτείται προηγούμενη υποβολή σχετικής αίτησης στον αρμόδιο Υποθηκοφύλακα [ΜΠΑθ 4845/2Ο06, ΝΟΜΟΣ Μαργαρίτης/Μαργαρίτη (-Μαργαρίτης),ΚΠολΔ I, άρθρ. 220, αρ. 7]. Εξάλλου, από τη διάταξη του άρθρ. 220 παρ. 2 εδ. β’ ΚΠολΔ προκύπτει ότι η κλήτευση αυτού που έχει καταθέσει την αγωγή ή την ανακοπή είναι υποχρεωτική, αλλιώς η συζήτηση της αίτησης διαγραφής είναι απαράδεκτη. Εάν έχει παρέλθει δεκαετία από την κατάθεση της αγωγής ή της ανακοπής, η διαγραφή μπορεί να διαταχθεί και χωρίς κλήτευση του ενάγοντος ή του ανακόπτοντος, σύμφωνα με τη διάταξη του άρθρ. 220 παρ. 2 εδ. γ’ ΚΠολΔ, εφόσον επιπλέον η κλήτευση είναι κατά την κρίση του δικαστηρίου δύσκολη (λ.χ. λόγω άγνωστης διαμονής, διαμονής στην αλλοδαπή, θανάτου και μη γνώσης των κληρονόμων). Το μη υποχρεωτικό της εν λόγω κλήτευσης αποφασίζεται από τον δικαστή προσδιορισμού και δεν εναπόκειται στη διακριτική ευχέρεια του αιτούντος. Η κρίση του δικαστή θα σχηματιστεί από τα ιστορούμενα στο δικόγραφο της αίτησης διαγραφής, δεν αποκλείεται όμως το δικαστήριο κατά την εκδίκαση της υπόθεσης να αχθεί σε άλλη κρίση και να διατάξει με απόφασή του την ως άνω κλήτευση.

Χριστίνα Γεωργούλα, ασκ. δικηγόρος

Email:info@efotopoulou.gr