Για την ανάληψη υποχρέωσης από επιταγή με πληρεξουσιότητα απαιτείται τουλάχιστον ιδιωτικό έγγραφο -δεν αρκεί να προκύπτει εκ του τίτλου
Από τις διατάξεις του άρθρου 217 παρ. 1 και 2 του ΑΚ, που ορίζουν ότι “Η πληρεξουσιότητα μπορεί να δοθεί με δήλωση προς τον εξουσιοδοτούμενο ή προς τον τρίτο, με τον οποίο επιχειρείται η δικαιοπραξία (παρ. 1). Εφόσον δεν συνάγεται κάτι άλλο, η δήλωση υποβάλλεται στον τύπο που απαιτείται για τη δικαιοπραξία, την οποία αφορά η πληρεξουσιότητα (παρ.2)”, σε συνδυασμό προς τις διατάξεις των άρθρων 6 παρ. 2, 10 και 11 του ν. 5960/1933 “περί επιταγής”, κατά τις οποίες για την ανάληψη οποιασδήποτε υποχρέωσης, από επιταγή, απαιτείται έγγραφη δήλωση βούλησης επί του τίτλου αυτού, η οποία μπορεί να γίνει και με αντιπρόσωπο, συνάγεται ότι η διάταξη του άρθρου 217 παρ. 2 ΑΚ, τυγχάνει εφαρμογής και επί των αξιογράφων, όπως είναι και η επιταγή. Επομένως, η πληρεξουσιότητα για την ανάληψη υποχρέωσης, από την επιταγή, πρέπει να είναι έγγραφη και να παρέχεται με πληρεξούσιο έγγραφο, τουλάχιστον ιδιωτικό, δηλαδή και με έγγραφο εκτός του έγγραφου του τίτλου της επιταγής, αφού, από την ιδιομορφία και το σκοπό του εγγράφου της επιταγής, συνάγεται ότι δεν είναι απαραίτητο η εξουσιοδότηση, προς υπογραφή, να προκύπτει από τον τίτλο. Η τήρηση του εγγράφου τύπου, στην περίπτωση αυτή, επιβάλλεται και από τις αρχές της προστασίας των τρίτων και της ασφάλειας των συναλλαγών, γιατί ο αντιπροσωπευόμενος δεν ευθύνεται, διαφορετικά, ούτε έναντι του καλής πίστεως τρίτου, αφού δεν υπήρξε βούλησή του να δεσμευθεί, υπό τον αυστηρό τύπο του αξιογράφου της επιταγής, έτσι δε και ο καλόπιστος τρίτος παραμένει απροστάτευτος. Η υποστηριζόμενη αντίθετη άποψη, κατά την οποία αρκεί η σιωπηρή πληρεξουσιότητα, δηλαδή η δήλωση προς αντιπροσώπευση, που συνάγεται εκ των περιστάσεων και, ιδίως, από τη φύση των πράξεων, που ενεργεί ο αντιπρόσωπος, με την ανοχή ή την εικαζόμενη έγκριση του αντιπροσωπευομένου, δεν βρίσκει ασφαλές έρεισμα στο ν. 5960/1933, δεδομένου ότι, με την παραδοχή της άποψης αυτής, παραβλέπεται η τυπικότητα του νόμου αυτού, για την ανάληψη υποχρέωσης, εκ του τίτλου, μόνο με την υπογραφή, ενώ προσβάλλονται οι ανωτέρω αρχές, οι οποίες πρέπει να τηρούνται, κατά μείζονα λόγο, στην περίπτωση αυτή, λόγω της φύσης των αξιογράφων και της αδιακώλυτης διακίνησής τους, στις συναλλαγές. Ειδικότερα, δεσμεύεται υπέρμετρα, εκ του τίτλου του αξιογράφου της επιταγής, ο φερόμενος ως αντιπροσωπευόμενος, χωρίς να υπάρχει προηγούμενη καθαρή δήλωση βούλησης, για την αντιπροσωπευτική διάθεση, ούτε μεταγενέστερη έγκριση της αντιπροσωπευτικής εκπροσώπησης του δήθεν αντιπροσώπου. (ΟλΑΠ 19/2003, ΑΠ 485/2015, ΑΠ 1624/2012, ΑΠ 321/2009, ΑΠ 240/2009, ΑΠ 1457/2006, ΑΠ 119/2005). Εφόσον δε, η πληρεξουσιότητα, για την ανάληψη υποχρέωσης από επιταγή, πρέπει να είναι έγγραφη, τον αυτόν έγγραφο τύπο πρέπει να περιβληθεί και η, κατ’ άρθρο 238 ΑΚ, έγκριση, εφαρμοζομένης, αναλόγως, της διάταξης του άρθρου 217 παρ.2 ΑΚ (ΑΠ 485/2015, ΑΠ 119/2005). Εξάλλου, όταν προβάλλεται ένσταση πλαστότητας της υπογραφής, που τέθηκε στο όνομα του φερομένου ως υποχρέου εκδότη ή οπισθογράφου από άλλον, ο εκδότης ή ο οπισθογράφος αρκεί να επικαλεσθεί και να αποδείξει ότι η υπογραφή δεν είναι δική του, αλλά τέθηκε από άλλον, ο δε κομιστής φέρει το βάρος να επικαλεσθεί και να αποδείξει ότι εκείνος, που υπέγραψε είχε πληρεξουσιότητα, προς τούτο, κατά τον παραπάνω τύπο, προβάλλοντας σχετική, περί τούτου, αντένσταση (ΑΠ 485/2015, ΑΠ 1624/2012, ΑΠ 673/2010).
Λαμπρινή Σταμέλου, δικηγόρος
Email:info@efotopoulou.gr