Για τον προσδιορισμό της οικονομικής δύναμης, με την οποία εκπληρώνεται η υποχρέωση συνεισφοράς των γονέων στη διατροφή των κοινών τους τέκνων λαμβάνεται υπόψη – μεταξύ άλλων – και το εισόδημα που θα μπορούσε να αποκομίσει ο κάθε γονέας αξιοποιώντας καταλλήλως την τυχόν υπάρχουσα απρόσοδη περιουσία του, την οποία οφείλει να καταστήσει παραγωγό
Από τις διατάξεις των άρθρων 1485, 1486, 1489 και 1493 ΑΚ προκύπτει ότι οι γονείς, είτε υφίσταται ο γάμος μεταξύ τους είτε έχει διακοπεί η συμβίωση τους ή έχει λυθεί ο γάμος τους, έχουν κοινή και ανάλογη με τις δυνάμεις τους υποχρέωση να διατρέφουν το ανήλικο τέκνο τους, ακόμη και αν αυτό έχει περιουσία, εφόσον δεν αρκούν για τη διατροφή του τα εισοδήματα από αυτήν ή το προϊόν της τυχόν εργασίας ή τα εισοδήματα από άλλη τυχόν πηγή. Το μέτρο της διατροφής προσδιορίζεται με βάση τις ανάγκες του δικαιούχου τέκνου, όπως αυτές προκύπτουν από τις συνθήκες της ζωής του και περιλαμβάνει τα αναγκαία για την εν γένει συντήρηση του έξοδα. Ως συνθήκες ζωής νοούνται οι συγκεκριμένοι όροι διαβιώσεως που ποικίλουν, ανάλογα με την ηλικία, τον τόπο κατοικίας, την ανάγκη εκπαιδεύσεως και την κατάσταση της υγείας του δικαιούχου, σε συνδυασμό με την περιουσιακή κατάσταση του υπόχρεου (ΑΠ 1384/08 Νόμος, ΑΠ 1681/05 Δνη 2006. 410). Ως οικονομική δύναμη, με την οποία εκπληρώνεται η υποχρέωση συνεισφοράς των γονέων στη διατροφή των κοινών τους τέκνων, νοείται το εισόδημα από κάθε βιοποριστική πηγή (προσωπική εργασία, περιουσία ως το σύνολο των αποτιμητών σε χρήμα εννόμων σχέσεων και καταστάσεων, εκμίσθωση περιουσιακών στοιχείων), ο δε προσδιορισμός του ύψους τούτου γίνεται βάσει της κινητής και της ακίνητης περιουσίας του υπόχρεου (ΕφΑθ 7359/85 ΝοΒ 1986. 413), λαμβανομένου επίσης υπόψη και του εισοδήματος που θα μπορούσε να αποκομίσει ο κάθε γονέας αξιοποιώντας καταλλήλως τις πνευματικές και σωματικές του δυνάμεις και ικανότητες καθώς και την τυχόν υπάρχουσα απρόσοδη περιουσία που οφείλει να καταστήσει παραγωγό (ΕφΠατρ 746/03 ΑχΝομ 2004. 173). Σε κάθε περίπτωση, για τον υπολογισμό της αναλογίας συμβολής του κάθε γονέα για τη διατροφή των τέκνων, λαμβάνεται υπόψη, μαζί με τα άλλα στοιχεία (προσωπική εργασία, εισοδήματα και περιουσία, χωρίς καμία διάκριση ανάμεσα στις δυνάμεις αυτές, ΑΚ 1389), ακόμη και η απρόσοδη περιουσία (ΕφΠατρ 480/04 ΑχΝομ 2005. 179), αφού ο προσδιορισμός του ύψους των οικονομικών δυνάμεων των υπόχρεων γίνεται – μεταξύ άλλων – βάσει τόσο της κινητής όσο και της ακίνητης περιουσίας τους (ΕφΑΘ 7359/85 ΝοΒ 1986. 413), η δε ανάγκη ρευστοποιήσεως της τυχόν υπάρχουσας απρόσοδης περιουσίας κρίνεται κάθε φορά από τις συγκεκριμένες περιστάσεις σύμφωνα με την επιταγή του Νόμου για συνεισφορά των γονέων ανάλογα με τις δυνάμεις τους (ΟλΑΠ 9/91 Δνη 1992. 1429, ΑΠ 1638/02 Δνη 2003.728, ΕφΘεσ 2223/00 Αρμ 2001. 791).
Υπό το φως των ανωτέρω σκέψεων, το Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών, με την υπ’ αριθμ. 6744/2015 απόφασή του, εκδοθείσα κατά τη διαδικασία ασφαλιστικών μέτρων (ΤΝΠ ΝΟΜΟΣ), έκρινε τα ακόλουθα: «[…] Σημειωτέον ότι αμφότεροι οι διάδικοι για να μπορέσουν να παράσχουν τη διατροφή οφείλουν να αξιοποιήσουν οικονομικά τα πιο πάνω ακίνητα που διαθέτουν και είναι απρόσοδα, έτσι ώστε να μπορέσουν να ανταποκριθούν στην ανωτέρω υποχρέωση τους προς τα δύο (2) ανήλικα τέκνα τους (πρβλ. ΑΠ 1206/2008, ΧρΙΔ 2009.222, ΑΠ 272/2004, ο.α., ΑΠ 1638/2002, ο.α., ΕφΠειρ 951/ 2004, ΕλλΔνη 2005.199, ΕφΛαρ 50/2013, ο.α., ΕφΛαρ 149/2012, ο.α., ΕφΔωδ 221/2006, ΤΝΠ Νόμος, Κ. Παπαδόπουλος, ο.α., Τόμος Β`, αριθμ. 25.5, σελ. 59). Ειδικότερα, η μεν αιτούσα πρέπει να εκποιήσει το ακίνητο στους Αγίους Αναργύρους Αττικής, καθώς το ισόγειο κατάστημα στο Περιστέρι Αττικής, δεδομένου ότι δεν πιθανολογήθηκε ότι το τελευταίο το είχε βάλει αγγελία προς πώληση έναντι τιμήματος τριάντα χιλιάδων (30.000,00) ευρώ, ενώ η αντικειμενική του αξία ανερχόταν σε ενενήντα χιλιάδες (90.000,00) ευρώ, χωρίς να ενδιαφερθεί κάποιος, δεδομένου ότι δεν προσκομίστηκαν οι σχετικές αγγελίες, άλλως να το εκμισθώσει έναντι συμψηφισμού του κόστους της επισκευής των ζημιών με την τιμή πώλησης ή τα μισθώματα, ο δε καθ’ ου να εκμισθώσει όπως παλαιότερα έκανε, το διαμέρισμα εμβαδού εκατόν δέκα (110,00) τ.μ. στην Αγία Παρασκευή Αττικής και να διαμείνει στο έτερο μικρότερο διαμέρισμα στην ιδία περιοχή εμβαδού σαράντα πέντε (45,00) τ.μ., για να εισπράττει μεγαλύτερο μίσθωμα, αφού σε κάθε περίπτωση, είναι προτιμότερο να είναι συνεπής στην καταβολή της πιο πάνω διατροφής που του αναλογεί από το να διαμένουν τα δύο (2) ανήλικα τέκνα του στο μεγαλύτερο διαμέρισμα κατά τις ημέρες που τον επισκέπτονται […]».
Αγγελική Πολυδώρου, Δικηγόρος
e-mail: info@efotopoulou.gr